Аль-Калам сүрәсе — Аять 26

Сүзләрнең мәгънәләре:

• فَلَمَّا رَأَوْهَا — алар аны (бакчаларын яндырылган, каралган хәлдә) күргәч.
• قَالُوا — алар бер-берсенә әйттеләр.
• إِنَّا لَضَالُّونَ — без, әлбәттә, адашканбыз (яки юлны ялгышканбыз).

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә безгә үз бакчаларыннан файдаланырга теләгән, әмма ярлыларга бирергә теләмәгән кешеләрнең хәлен сөйли. Алар бакчага барырга чыкканда, аны караңгы төндә яндырып, чәчәкләрен, җимешләрен юк иткәннәр иде. Иртән алар бакчаларына килгәч, аны каралган, яндырылган хәлдә күрделәр. Шунда алар, танымаеча, бер-берсенә: "Без, әлбәттә, адашканбыз, бу безнең бакча түгел, без юлны ялгышканбыз", — дип әйттеләр. Алар башта бу караңгылыкны үз бакчалары дип танымадылар, чөнки ул бөтенләй үзгәргән иде. Ләкин соңрак, якынрак килеп карагач, аның үз бакчалары икәнен аңладылар һәм: "Юк, без адашмаганбыз, ә без бакчаның яхшылыгыннан мәхрүм ителгәнбез", — диделәр. Бу аларның ярлыларга ярдәм итмәү, бичаралык күрсәтү сәбәпле Аллаһы тарафыннан җәзаланганнарын күрсәтә.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

• Кеше үзенең малына, ныгытмасына ышанып, Аллаһының ихтыярын онытмаска тиеш. Барлык нәрсә Аллаһының кулында, Ул теләсә, бирә, теләсә, ала.
• Ярлыларга, мохтаҗларга ярдәм итү — мөселманның бурычы. Байлыкны кызгану, бичаралык күрсәтү — Аллаһының ачуына сәбәп була.
• Кеше һәр эшендә "Иншә Аллаһ" (Аллаһы теләсә) дип әйтергә тиеш, чөнки киләчәкне беркем дә белми.
• Аллаһының җәзасы килгәндә, ул көтмәгәндә, иң яхшы нәрсәләрне дә юкка чыгара ала. Шуңа күрә без һәрвакыт Аллаһыга тәүбә итеп, Аның рәхмәтенә өмет итәргә тиешбез.
• Бу аять безгә Аллаһының гаделлеген һәм кодрәтен күрсәтә: Ул үзенең рөхсәтен бозганнарны җәзалый, ә тәүбә итүчеләрне кичерә.