Əraf surəsi — Ayə 61

1. Kəlmələrin mənaları:

• ضَلَالَةٌ – azğınlıq, haqq yoldan çıxma, səhv yolda olma.
• رَسُولٌ – elçi, peyğəmbər; Allah tərəfindən insanlara göndərilmiş seçilmiş şəxs.
• رَبِّ الْعَالَمِينَ – aləmlərin Rəbbi; bütün varlıqların, göylərin, yerlərin və bütün məxluqatın yaradanı və idarə edəni.

2. Ayənin təfsiri:

Nuh peyğəmbər (əleyhissalam) öz qövmünün böyüklərinin ona qarşı söylədikləri ittihamlara – “sən açıq-aydın azğınlıq içindəsan” sözlərinə cavab olaraq buyurdu: “Ey qövmüm! Məndə heç bir azğınlıq yoxdur. Mən haqq yoldan çıxmamışam, nə də səhv bir əqidəyə düşmüşəm. Əksinə, mən aləmlərin Rəbbi olan Allah tərəfindən sizə göndərilmiş bir elçiyəm. Mənim gətirdiyim dəvət, sizin özünüzün də xeyrinizədir. Mən sizi yalnız tək olan Allaha ibadətə çağırıram və bu çağırışımda heç bir şəxsi mənfəətim yoxdur. Mənim vəzifəm yalnız Allahın əmrlərini sizə çatdırmaqdır.”

Bu ayədə Nuh peyğəmbərin (əleyhissalam) müdrik və nəzakətli davranışı görünür. O, qövmünün ittihamlarına sərt cavab vermədi, əksinə onlara “ey qövmüm” deyə müraciət edərək, onlara olan sevgisini və xeyirxahlığını bildirdi. O, özünü müdafiə edərkən də həqiqəti açıq şəkildə ifadə etdi: “Məndə azğınlıq yoxdur, mən Rəbbimin elçisiyəm.” Bu, bütün peyğəmbərlərin əxlaqıdır – onlar haqqı deyirlər, özlərini tərifləmirlər, ancaq Allahın verdiyi vəzifəni bildirirlər.

3. Dəvət üslubu və ibrət dərsi:

Bu ayədən bizə böyük bir dərs var: Hər bir mömin öz haqqını müdafiə edərkən belə, gözəl söz və nəzakətli davranış nümunəsi göstərməlidir. Nuh peyğəmbər (əleyhissalam) minlərlə il insanları haqqa çağırmış, heç vaxt ümidsizliyə qapılmamışdır. Onun bu sözü bizə göstərir ki, haqq yolunda olan insan heç vaxt tənhalıqda deyil, çünki onunla birlikdə aləmlərin Rəbbi vardır. Ey qardaşlar! Siz də haqqı deyərkən, heç kəsin tənəsinə fikir verməyin. Çünki Allahın elçiləri belə tənələrə məruz qalmışlar, lakin onlar səbr edib dəvətlərini davam etdirmişlər. Allahın yardımı həmişə haqq əhlinin yanındadır. Gəlin, Nuh peyğəmbərin bu gözəl əxlaqından öyrənək və həyatımızda həmişə haqqı, doğrunu və gözəl sözü üstün tutaq!