Аль-Мутаффифин сүресі — Аят 3

1. Сөздердің мағынасы:

• كَالُوا — өлшеді, өлшеп берді.
• وَّزَنُوا — тартты, таразыға салып өлшеді.
• يُخْسِرُونَ — кемітеді, кем етіп береді, зиянға ұшыратады.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Алла Тағаланың әділетсіз саудагерлерге қатысты айтқан сөзінің жалғасы. Олар басқаларға өлшеп немесе тартып берген кезде, өлшемді кемітіп, таразыны толық бермей, адамдардың құқығын азайтады. Яғни, өздеріне сатып алғанда толық өлшеп алуға тырысады, ал басқаларға сатқанда кемітіп береді. Бұл — адамдарды алдау, олардың малын әділетсіз жолмен иемдену. Пайғамбар (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) Мәдинаға көшіп келген кезде, сол жердің тұрғындарында осындай жаман әдет болған. Ислам бұл әділетсіздікті қатаң тыйып, сауда-саттықта адалдық пен әділеттілікті міндеттеді. Өйткені өлшемді кеміту — тек қаржылық зиян ғана емес, ол қоғамда сенімсіздік пен әділетсіздікті тудыратын ауыр күнә.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ислам діні адалдық пен әділеттілікке шақырады, ал алдау мен кемітуді қатаң тыйым салады.
• Сауда-саттықта әділ болу — мұсылманның иманының кемелдігінің белгісі.
• Басқа адамдардың құқығын қорғау — Исламның басты мақсаттарының бірі.
• Құран адамдарды тура жолға салып, қоғамды әділеттілікке құруға бағыттайды.
• Осындай аяттар арқылы Исламның адамзатқа деген мейірімі мен даналығы көрінеді, бұл дінді қабылдауға және оны тереңірек түсінуге шақырады.