Аль-Аля сүресі — Аят 16

1. Сөздердің мағынасы:

• بَلْ (бәл): "Жоқ, керісінше" деген мағынадағы жалғаулық, алдыңғы ойды түзетіп, жаңа мағынаға көшуді білдіреді.
• تُؤْثِرُونَ (туъсируун): "Артық көресіздер, таңдайсыздар, басымдық бересіздер" деген мағынаны білдіретін етістік.
• الْحَيَاةَ الدُّنْيَا (әл-хайәтәд-дүнйә): "Жалған өмір, өтпелі дүние тіршілігі" дегенді білдіреді.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала бұл аятта адамдардың көбісінің жалған дүниенің сән-салтанатына, уақытша ләззаттарына және өтпелі игіліктеріне әуес болып, оны ақыреттегі мәңгілік нығметтерден артық көретінін хабарлайды. Яғни, олар дүниенің жылдам өтетін рахатын ақыреттің тұрақты әрі шексіз сыйларынан жоғары қояды. Алайда екі өмірдің арасындағы айырмашылық өте зор: дүние — уақытша, жетілмеген, азап пен қиындыққа толы; ал ақырет — мәңгілік, кемелді және шынайы бақыт мекені. Адам баласы осы шындықты біле тұра, көбінесе дүниенің азғантай әрі жылдам өтетін ләззатына алданып, ақыреттің шексіз игіліктерін ұмытып кетеді. Бұл — адамның табиғатындағы әлсіздік пен бейқамдықтың көрінісі.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Бұл аят адамды ойлануға шақырады: біз өмірімізде нені басты орынға қоямыз? Уақытша дүние игіліктері ме, әлде мәңгілік ақырет пе?
• Ислам діні адамды дүниеден толық бас тартуға емес, керісінше, дүниені ақыретке жетудің құралы ретінде пайдалануға үйретеді. Дүниедегі әрбір жақсылық, әрбір ізгі амал ақыреттегі сауапқа айналады.
• Ақыреттің нығметтері дүниенің барлық ләззаттарынан әлдеқайда артық әрі мәңгілік екенін ұғыну — адамды сабырлы, шүкіршіл және ізгі амалға ынталы етеді.
• Құран Кәрім адамды тек ескертумен ғана қоймай, оны шынайы бақытқа жетелейтін жолды нұсқайды. Бұл — Алланың адамзатқа деген шексіз мейірімінің көрінісі.
• Дүниеге шамадан тыс берілу — адамды ақыреттен алыстататын ең үлкен қауіп. Сондықтан әрбір мұсылман өз жүрегін дүние құмарлығынан тазартып, ақыретті басты мақсат етіп ұстауы керек.