Fəcr surəsi — Ayə 25

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• فَيَوْمَئِذٍ (fə-yəvməizin): "O gün" deməkdir — yəni Qiyamət günü, haqq-hesab günü.
• لَا يُعَذِّبُ (la yüazzibu): "Heç kəs əzab verə bilməz" mənasındadır.
• عَذَابَهُ (əzabəhu): "Onun əzabı" — yəni Allahın əzabı, Allahın verdiyi cəza.
• أَحَدٌ (əhəd): "Heç kəs, heç bir kimsə" deməkdir.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə Qiyamət gününün dəhşətini və Allahın əzabının misilsizliyini bizə xəbər verir. O gün Allahın əzabı elə şiddətli olacaq ki, heç bir məxluq — nə bir insan, nə bir mələk, nə də hər hansı bir varlıq — Allahın verdiyi əzab kimi əzab verə bilməyəcək. Çünki Allahın əzabı həm ən şiddətli, həm də ən davamlıdır; onunla heç bir şey müqayisə oluna bilməz.

Dünyada insanlar bir-birinə əzab verə bilər, zülm edə bilər, amma o gün gələndə hər kəs görəcək ki, əsl əzab yalnız Allahın əlindədir və Onun əzabı heç bir şeylə ölçülə bilməz. Bu ayə həm qorxu, həm də düşünmək üçün bir xəbərdarlıqdır: Allahın əzabından qorxub Ona sığınmaq, günahlardan uzaq durmaq və Onun rəhmətinə yönəlmək lazımdır.

3) Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Bil ki, Allahın əzabı haqqdır və o gün heç kəs səni ondan qurtara bilməz. Amma unutma ki, Allahın rəhməti də əzabından öndədir. O, tövbə edənləri bağışlayar, Ona yönələnləri sevər. Elə isə bu dünyada ikən Ona üz tut, Quranı oxu, onun göstərdiyi yolla get. Çünki ən böyük qurtuluş, Allahın əzabından Onun rəhmətinə sığınmaqdır. Allahın kəlamı sənə yol göstərir — onu dinlə, düşün və qəlbinə hopdur.