Sure Tevbe — Ayet 23

Kelime Anlamları:

• Evliyâ (أَوْلِيَاء): Dostlar, sırdaşlar, yakınlar edinilen kimseler; veli edinmek, dost edinmek anlamına gelir.
• İstehabbe (اسْتَحَبُّوا): Bir şeyi diğerine tercih etmek, üstün tutmak, sevmek ve onu seçmek.
• Tevellâ (يَتَوَلَّهُمْ): Onları dost edinmek, onlara meyletmek, sırlarını paylaşmak ve onlarla iş birliği yapmak.
• Zâlimûn (الظَّالِمُونَ): Kendi nefsine haksızlık edenler, haddi aşanlar, Allah’ın sınırlarını çiğneyenler.

Tefsir:

Ey iman edenler! Allah’a ve Resûlü’ne kalpten inanmış, O’nun emirlerini hayatına geçirmiş müminler! Sakın ha, anne-babanızı, kardeşlerinizi ve diğer yakın akrabalarınızı, küfrü imana tercih ettikleri, yani Allah’ı inkâr edip O’na isyanı seçtikleri sürece kendinize dost ve sırdaş edinmeyin. Onlara müminlerin sırlarını açmayın, onlarla istişare edip dininiz ve cemaatiniz aleyhine onları kaynak edinmeyin. Çünkü onlar, küfrü seçmekle zaten size düşman olmuşlardır; onlara güvenmek, müminlerin kalbini yaralar ve İslam toplumunu zayıflatır.

Ey iman edenler! Bu çağrı, imanın en zorlu imtihanlarından biridir. Çünkü insan, anne-babasını ve kardeşlerini sever; onlara sırtını dönmek zor gelir. Fakat Allah, burada size en değerli ölçüyü veriyor: İman, kan bağından üstündür. Eğer bir baba veya kardeş, küfrü imana tercih ediyorsa, onlarla duygusal bağınızı kesmeniz değil, onlara olan sevginizi imanınızın önüne geçirmemeniz isteniyor. Onları hidayete davet edin, ama dininizi onlara feda etmeyin.

Kim içinizden onları dost edinir, onlara meyleder ve küfürleriyle birlikte onlarla iş birliği yaparsa, işte o kimse Allah’a karşı gelmiş, kendi nefsine zulmetmiş ve büyük bir vebal yüklenmiştir. Çünkü o, imanını küfre, Allah’ın rızasını bir yakınının hatırına değişmiştir. Bu, kişinin kendini helâke sürüklemesidir; çünkü Allah’ın sınırlarını çiğneyen, en büyük zararı kendi nefsine verir.

Bu ayet, müminlere şu dersi verir: Sevgi ve dostluk, iman üzerine bina edilmelidir. Akrabalık bağları kutsaldır, ancak iman, bütün bağların üzerinde bir bağdır. Allah’ı ve Resûlü’nü seven bir mümin, hiçbir yakınını Allah’a ortak koşamaz. Bu, zor bir imtihandır; ama Allah, bu imtihanı geçenlere dünyada izzet, ahirette ise cennetini vaat etmiştir. Unutmayın ki, Allah’ın rızası, her türlü yakınlıktan ve her türlü sevgiden daha büyüktür. Bu yüzden sevginizi, dostluğunuzu ve güveninizi, iman edenlerle kurun; küfrü seçenlerle ise sadece adaletle ve iyilikle muamele edin, ama onları asla sırdaş edinmeyin.