Йунус сүрөсү — Аят 10

1. Керектүү сөздөрдүн мааниси:

• دَعْوَاهُمْ: алардын дубасы, айткан сөздөрү.
• سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ: Оо, Аллахым! Сен ар кандай кемчиликтен, жетишсиздиктен аруусун, тазасың.
• تَحِيَّتُهُمْ: алардын учурашуусу, саламдашуусу, бири-бирине айткан куттуктоосу.
• سَلَامٌ: тынчтык, амандык, эсендик.
• آخِرُ دَعْوَاهُمْ: алардын дубасынын, сөзүнүн аягы, акыры.
• الْحَمْدُ لِلَّهِ: бардык мактоо, ыраазычылык Аллахка таандык.
• رَبِّ الْعَالَمِينَ: бардык жаратылгандардын Раббиси, тарбиялоочусу, башкаруучусу.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта бейиш ээлеринин ал жердеги сүйүнүчтүү абалы сүрөттөлөт. Алардын ал жердеги дубасы, айткан сөздөрү — Аллахты аруулоо, Улуу Раббини ар кандай кемчиликтен таза деп эсептөө. Алар «Оо, Аллахым! Сен аруусун, тазасың» деп айтышат. Ал эми алардын бири-бирине болгон саламдашуусу, куттуктоосу — «Салам» (тынчтык, амандык) болот. Аллахтын Өзүнүн аларга болгон саламы, периштелердин саламы жана алардын өз ара саламдашуусу ушул сөз менен ишке ашат. Алардын дубасынын, сөзүнүн аягы болсо — «Бардык мактоо, ыраазычылык бардык жаратылгандардын Раббиси болгон Аллахка таандык» деп айтуу. Башкача айтканда, алар сөздөрүн Аллахты аруулоо менен баштап, Ага мактоо айтуу менен аякташат. Бул алардын бейиштеги эң жакшы, эң таза сөздөрү жана алардын жүрөктөрүндөгү Аллахка болгон ыраазычылык менен мактоонун белгиси.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Бейиш — бул ыймандуу адамдар үчүн түбөлүк тынчтык, амандык жана эсендик мекени. Ал жерде коркунуч, кайгы-капа, душмандык деген нерселер болбойт.
• Бейиш ээлеринин эң сүйүктүү сөздөрү — Аллахты аруулоо жана Ага мактоо айтуу. Бул дүйнөдө Аллахты эскерүүнү, Ага шүгүр кылууну адатка айландырган адам бейиште да ушул нерселер менен сүйүнөт.
• Бейиште адамдар бири-бири менен тынчтык, сүйүү жана урмат-сый мамилесинде болушат. Бул дүйнөдө жакшы мамиле кылган, саламдашып, тынчтык орноткон адамдар бейиште да ушундай жакшылыкка жетишет.
• Аллахты «Раббил ааламийн» — бардык жаратылгандардын Раббиси деп таануу, Ага мактоо айтуу — ыймандын эң жогорку даражасы. Бул дүйнөдө Аллахка ыраазы болуп, Ага мактоо айткан адам бейиште да ушул сөздү айтуу бактысына ээ болот.
• Бул аят бизди бейишке умтулууга, Аллахты көп эскерүүгө, тилибизди жакшы сөздөргө, аруу сөздөргө үйрөтүүгө чакырат. Анткени бейиш — Аллахты аруулап, Ага мактоо айтып, саламдашып жашай турган түбөлүк жашоо. Ошондуктан ар бир ыймандуу адам бул дүйнөдө эле бейиштин сөздөрүн айтып, жүрөгүн ошого даярдашы керек.