سوره هود — آیه 21

معانی کلمات:

• خَسِرُوا أَنفُسَهُمْ: خود را زیانکار کردند؛ یعنی سرمایهی وجود خود را از دست دادند.
• ضَلَّ: گم شد، ناپدید گردید و از میان رفت.
• یَفْتَرُونَ: دروغ میبافتند و به خدا نسبتهای ناروا میدادند.

تفسیر آیه:

این گروه که در آیات پیشین به صفات زشتشان اشاره شد، همان کسانی هستند که خود را زیانکار کردند؛ زیرا به جای عبادت خدای یگانه، به سراغ بتها و معبودهای دروغین رفتند و سرمایهی گرانبهای عمر و ایمان خود را در راه باطل تلف نمودند. آنان با این کار، خویشتن را به هلاکت و عذاب ابدی انداختند. و در روز قیامت، تمام آن چیزهایی که در دنیا به دروغ ساخته بودند و گمان میکردند که شفیع آنان خواهند بود، ناپدید و گم میشود و هیچ اثری از آنها باقی نمیماند. آن معبودهای خیالی که به آنها امید بسته بودند، نه تنها یاریشان نمیکنند، بلکه از نظرها محو و نابود میگردند و آنان را در نهایت تنهایی و حسرت رها میکنند.

فواید و درسهای آیه:

• بزرگترین زیان، زیان در دین و از دست دادن جان و حقیقت وجود انسان است؛ زیانی که هیچ جبرانی ندارد.
• امید بستن به غیر خدا و تکیه بر موجودات خیالی و دروغین، سرانجامی جز ناامیدی و حسرت ندارد.
• انسان باید مراقب باشد که دروغها و اوهام خودساخته، او را از راه راست منحرف نکند و به ورطهی هلاکت نیندازد.
• این آیه هشداری است به همهی انسانها که سرمایهی حقیقی خود را با چیزهای بیارزش معاوضه نکنند و به جای توهمات، به خداوند حقیقی که نجاتبخش و یاور است، پناه ببرند.