سوره یوسف — آیه 28

معانی کلمات:

• «قَدَّ»: پاره کردن، دریدن.
• «مِن دُبُرٍ»: از پشت (یعنی پشت پیراهن پاره شده بود).
• «کَید»: مکر، حیله و نیرنگ.

تفسیر آیه:

هنگامی که عزیز مصر (شوهر زلیخا) پیراهن یوسف را دید که از پشت پاره شده بود، به درستی و راستیِ یوسف پی برد و دانست که او بیگناه است و همسرش بر او دروغ بسته است. پس رو به همسرش کرد و گفت: این اتهامی که به این جوان زدی و این دروغی که گفتی، از جنس مکر و حیلهی شما زنان است؛ به راستی که مکر و نیرنگ شما زنان بسیار بزرگ و شگفتآور است.

این سخن عزیز مصر در حالی بود که نشانهی روشن (پاره شدن پیراهن از پشت) پرده از حقیقت برمیداشت و ثابت میکرد که یوسف از حیلهی زلیخا گریخته و او بوده که به یوسف دستدرازی کرده است؛ زیرا اگر یوسف قصد بدی داشت، پیراهنش از جلو پاره میشد، نه از پشت.

فواید و پیامهای آیه:

1. آشکار شدن حق با نشانههای روشن: خداوند متعال با قرار دادن نشانهای ظاهری (پاره شدن پیراهن از پشت) حق را آشکار کرد و باطل را رسوا ساخت. این درس بزرگی است که حق همیشه راهی برای ظهور دارد، حتی در سختترین شرایط.
2. اهمیت پاکدامنی و عفت: یوسف علیهالسلام با وجود همهی وسوسهها و تهدیدها، عفت خود را حفظ کرد و خداوند نیز او را یاری نمود. این آیه به جوانان میآموزد که پاکدامنی، هرچند در ابتدا سخت باشد، سرانجام عزت و سربلندی به ارمغان میآورد.
3. هشدار نسبت به نیرنگها: قرآن کریم با بیان این داستان، به انسانها هشدار میدهد که فریب ظاهر زیبا و سخنان فریبنده را نخورند و همواره در پی کشف حقیقت و نشانههای آن باشند.
4. عدالتخواهی و انصاف: عزیز مصر با وجود اینکه همسرش بود، اما وقتی نشانهی حق را دید، به ناحقی اعتراف کرد و از یوسف دفاع نمود. این درس انصاف و عدالت است که حتی در برابر نزدیکان نیز باید حق را گفت.
5. صبر و پاداش آن: یوسف علیهالسلام در برابر این اتهام ناروا صبر کرد و خداوند نیز او را سربلند گردانید. این آیه نوید میدهد که صبر در برابر سختیها و ناملایمات، سرانجام به گشایش و پیروزی میانجامد.