Sure Yûsuf — Ayet 5

Kelime Anlamları:

• Rü’yâ: Görülen rüya, sadık rüya.
• Tekkus: Anlatmak, aktarmak, ifşa etmek.
• Keyd: Tuzak kurmak, hile yapmak, gizlice zarar vermeye çalışmak.
• Mübîn: Apaçık, açık seçik, iyice belirgin.

Tefsir:

Hz. Yûsuf (a.s.), gördüğü o mübarek rüyayı babası Hz. Ya‘kûb’a (a.s.) anlattığında, babası bu rüyanın ne anlama geldiğini derhal kavradı. Bu rüya, Yûsuf’un ileride Allah tarafından seçileceğine, peygamberlikle şereflendirileceğine ve kardeşlerinin ona boyun eğeceğine işaret ediyordu. Bu büyük müjdeyi gören baba yüreği, aynı zamanda bir baba şefkatiyle evladının geleceğinden endişelendi. Çünkü biliyordu ki, kardeşleri bu rüyayı duyduklarında içlerine kıskançlık tohumları ekilecek ve Yûsuf’a karşı kin besleyeceklerdi.

İşte bu sebeple Hz. Ya‘kûb (a.s.), sevgili oğluna şu nasihatte bulundu: “Yavrucuğum! Sakın bu rüyanı kardeşlerine anlatma!” Çünkü onlar bu rüyanın yorumunu anladıklarında, senin üstün bir konuma geleceğini hissedecekler ve hasetleri yüzünden sana tuzak kurmaya kalkışacaklar. Onların bu tuzağı, senin helâkine bile sebep olabilir. Bu yüzden bu sırrı kendi içinde sakla ve kimseye açma.

Sonra Hz. Ya‘kûb (a.s.), bu uyarısının gerekçesini de açıkladı: “Çünkü şeytan, insanoğlunun apaçık düşmanıdır.” Şeytan, kardeşlerin kalbine kıskançlık ve kin tohumlarını eker, onları senin aleyhine kışkırtır. Onların bu kötü davranışlarının arkasında şeytanın vesvesesi vardır. Şeytan, Hz. Âdem’den (a.s.) beri insanoğlunun en büyük düşmanıdır ve onu yoldan çıkarmak, aralarına fitne sokmak için elinden geleni yapar. Bu yüzden onun tuzaklarına karşı dikkatli olmak gerekir.

Bu olay bize, kıskançlığın ne kadar tehlikeli bir hastalık olduğunu ve bir müminin, kendisine zarar gelebilecek durumlarda tedbirli davranması gerektiğini öğretmektedir. Aynı zamanda Hz. Ya‘kûb’un (a.s.) baba şefkatini, evladını koruma hassasiyetini ve basiretli bir müminin geleceği öngörme yeteneğini de gözler önüne sermektedir.

Sevgili kardeşlerim! Bu kıssadan hissemiz şudur: Allah’ın veli kulları, başlarına gelen her olayda O’na güvenirler ve O’nun koruması altında olduklarını bilirler. Ancak bu güven, tedbiri elden bırakmayı gerektirmez. Hz. Ya‘kûb (a.s.), oğlunu korumak için ona sır saklamayı öğütlemiş, böylece hem dünyevi hem de uhrevi bir tedbir almıştır. Bizler de hayatımızda Allah’a tevekkül etmeli, ama bir yandan da akıllıca ve tedbirli davranmalıyız. Unutmayalım ki şeytan, insanın apaçık düşmanıdır ve onun tuzaklarına karşı ancak Allah’a sığınmak ve O’nun emirlerine uymakla galip gelebiliriz.