Sure Yûsuf — Ayet 75

Kelime Anlamları:

• Rahil (رَحْلِهِ): Yolculuk eşyası, yük, heybe veya eşyaların konulduğu kap.
• Cezâ (جَزَاؤُهُ): Karşılık, ceza, hüküm.
• Zâlimîn (الظَّالِمِينَ): Haksızlık edenler, suç işleyenler, burada hırsızlık yapanlar.

Tefsir:

Yûsuf'un kardeşleri, Mısır azizinin (Yûsuf'un) önerdiği arama emri karşısında, kendi şeriatlarında hırsızlığın cezasının ne olduğunu açıkladılar. Dediler ki: "Onun cezası, suç eşyası kimin yükünde bulunursa, işte o, ceza olarak alıkonur." Yani hırsızlık yapan kişi, malı çalınan kimseye teslim edilir ve onun kölesi olur. Bu, Hz. Ya'kub'un şeriatında hırsızlığın cezasıydı; para cezası veya hapis değil, suçlunun mağdura köle olarak verilmesiydi.

Ardından şöyle dediler: "Biz zâlimleri, yani hırsızlık edenleri işte böyle cezalandırırız." Bu ifade, onların bu hükmü kendi dinlerinde yerleşik bir kural olarak gördüklerini ve bu cezayı adaletli bulduklarını gösteriyordu. Hâlbuki onlar, bu sözleri söylerken, aslında kaderin bir parçası olarak kendi kardeşleri Yûsuf'un yüküne suç eşyasını koyanın kim olduğunu bilmiyorlardı. Bu, Allah'ın takdirinin bir tecellisiydi; onlar kendi sözleriyle kendi hükümlerini vermiş oldular.

Bu olaydan alacağımız ders şudur: İnsan, başkasına hüküm verirken dikkatli olmalıdır; zira verdiği hüküm, kendi başına da gelebilir. Allah adaletle hükmeder ve herkes yaptığının karşılığını görür. Hırsızlık, toplumun güvenini sarsan büyük bir suçtur ve İslam da dahil olmak üzere ilahi şeriatlar, bu suça caydırıcı cezalar öngörmüştür. Ancak asıl olan, kulun Allah'a karşı dürüst olması, emanete riayet etmesi ve başkasının malına göz dikmemesidir. Allah'ın emirlerine uyanlar, dünyada da ahirette de huzur ve mutluluğa ererler. Bu kıssa, Allah'ın hikmetinin ne kadar derin olduğunu ve her şeyi bir plan üzere yarattığını gösterir; bizler sadece O'na güvenmeli ve O'nun adaletine teslim olmalıyız.