Sure Yûsuf — Ayet 82

Kelime Anlamları:

• El-Karye (الْقَرْيَةَ): Şehir, belde. Burada Mısır şehri kastedilmektedir.
• El-Îr (الْعِيرَ): Kervan, yük taşıyan deve kafilesi. Burada kardeşlerin babalarının yanından getirdikleri kervan anlamındadır.
• Sâdikûn (صَادِقُونَ): Doğru söyleyenler, sadık olanlar.

Tefsir:

Yusuf'un kardeşleri, babaları Yakup'a (a.s.) dönüp kardeşleri Bünyamin'in çalınma suçuyla suçlandığını ve Mısır Azizi'nin yanında alıkonulduğunu söylediklerinde, babalarının bu sözlere inanmakta zorlanacağını bildikleri için ona şöyle dediler: "Ey babamız! Eğer bize inanmıyorsan, doğruluğumuzu araştırman için bizi görevlendir. Bizi içinde bulunduğumuz Mısır şehrine sor; orada bizi gören, olayın nasıl geliştiğini bilen insanlar var. Ayrıca bizimle birlikte gelip buraya ulaşan kervan halkına da sor. Onlar da bizimle aynı yolculuğu yaptılar, aynı olaylara şahit oldular. Onlara sorduğunda, bizim sana anlattıklarımızın aynısını duyacaksın. Biz, bu söylediklerimizde kesinlikle doğruyuz; yalan söylemiyoruz."

Bu sözler, kardeşlerin babalarına karşı samimiyetlerini ispat etme çabasıdır. Onlar, olayın şahitlerini devreye sokarak babalarının kalbini yumuşatmak ve güvenini kazanmak istiyorlardı. Burada önemli bir ders vardır: İnsan, iddiasında haklı olduğunda bunu ispatlamaktan çekinmemeli, şahitlere ve delillere başvurmalıdır. Bu, hem ahlaki bir olgunluk hem de toplumsal güvenin tesisi için gereklidir.

Ayrıca bu ayet, aile içi iletişimde bile doğruluğun ve şeffaflığın ne kadar kıymetli olduğunu gösterir. Kardeşler, babalarının üzüntüsünü artırmamak için değil, gerçeği netleştirmek için bu yola başvurmuşlardır. Mümin, her durumda doğruluktan ayrılmamalı, sözünü delillerle desteklemelidir. Bu, Allah katında da insanlar katında da değerli bir davranıştır.

Bu kıssada bizim için güzel bir örnek vardır: Zor durumda kaldığımızda, haklı olduğumuzda bunu açıkça savunmalı, şahitler göstermekten çekinmemeliyiz. Çünkü doğruluk, müminin en güzel sıfatıdır ve Allah doğrularla beraberdir.