سورت حجر — آیت 31

1. د کلمو معناوې:

• إِلَّا إِبْلِيسَ: پرته له ابلیس څخه (چې د پېريانو له ډلې و او د ملائکو په صف کې به یې عبادت کاوه).
• أَبَىٰ: انکار یې وکړ، غوره یې ونه ګڼله، سرکشي یې وکړه او ځان یې لوی وګڼه.
• أَن يَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ: له سجده کوونکو سره یو ځای سجده ونه کړي.

1. د آیت تفسیر:

الله تعالیٰ په دې آیت کې د خپل حکم له اجرا وروسته خبر راکوي چې ټولو ملائکو سجده وکړه، پرته له ابلیس څخه. ابلیس که څه هم د ملائکو په ډله کې و او د هغوی په صف کې به یې عبادت کاوه، خو له ملائکو څخه نه و؛ هغه له پېريانو څخه و. کله چې الله تعالیٰ امر وکړ چې ټول آدم ته سجده وکړي، نو ابلیس د الله تعالیٰ د حکم په وړاندې سرکشي وکړه، انکار یې وکړ او له سجده کوونکو سره یو ځای سجده یې ونه کړه. هغه ځان له آدم څخه غوره وګڼه او ویل یې چې زه له اوره پیدا شوی یم او آدم له خټې څخه، نو ما ته څنګه سجده کولای شي؟ دا د هغه لوی غرور او تکبر و چې د الله تعالیٰ د واضح حکم په وړاندې یې سرغړونه وکړه.

1. د آیت څخه ترلاسه شوې ګټې:

• د الله تعالیٰ حکم ته باید پرته له کوم شرطه او اعتراض څخه غاړه کیښودل شي؛ ابلیس د خپل عقل او قیاس له مخې اعتراض وکړ او له رحمت څخه وشړل شو.
• تکبر او ځان لوی ګڼل د انسان د هلاکت لوی سبب دی؛ ابلیس د همدې تکبر له امله له جنت او د الله له رحمت څخه وشړل شو.
• د الله تعالیٰ په امر کې باید له نورو مومنانو سره یو ځای والی او اتفاق وي؛ ابلیس له جماعت څخه جلا شو او همدې جلاوالي هغه له رحمت څخه لرې کړ.
• دا آیت موږ ته د تواضع او عاجزۍ درس راکوي چې باید د الله تعالیٰ په مقابل کې ځان وړوکی وګڼو او له هغه څه چې هغه یې امر کوي، سرغړونه ونه کړو.
• په دې پوهیږو چې علم او عبادت یوازې د الله تعالیٰ په حضور کې د منلو وړ دی که چېرې له اخلاص او اطاعت سره وي؛ ابلیس ډېر عبادت کړی و خو د تکبر له امله یې ټول اعمال ضایع شول.