سوره حجر — آيت 75

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• إِنَّ: بيشڪ، يقيناً.
• فِي ذَٰلِكَ: ان ۾ (يعني قوم لوط جي تباهي ۽ انهن جي بستين جي واقعي ۾).
• لَآيَاتٍ: يقيناً نشانيون ۽ عبرتون.
• لِّلْمُتَوَسِّمِينَ: انهن لاءِ جيڪي ڌيان سان غور ۽ فڪر ڪرڻ وارا آهن، عقلمند ۽ عبرت حاصل ڪرڻ وارا آهن.

2) تفسير:

بيشڪ ان واقعي ۾ — يعني قوم لوط تي آيل عذاب ۽ انهن جي بستين جي تباهي ۾ — انهن ماڻهن لاءِ وڏيون نشانيون ۽ عبرتون آهن جيڪي غور ۽ فڪر ڪرڻ وارا آهن ۽ حقيقتن کي سمجهڻ جي صلاحيت رکن ٿا. اهي ماڻهو انهن نشانين مان سبق حاصل ڪري ٿا ۽ سمجهي ٿا وٺن ته الله تعاليٰ جي نافرماني جو انجام ڪهڙو ٿئي ٿو. انهن جي بستيون هڪ کليل رستي تي موجود هيون، جتان ماڻهو ايندا ويندا هئا ۽ پنهنجي اکين سان انهن جي تباهي جا آثار ڏسي سگهندا هئا، ته جيئن اهي به عبرت حاصل ڪن ۽ الله جي حڪمن تي عمل ڪن. ان ۾ انهن ماڻهن لاءِ پڪي دليل ۽ واضح نشاني آهي جيڪي الله جي شريعت کي سچو مڃيندا آهن ۽ ان تي عمل ڪندا آهن.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ پنهنجي قرآن مجيد ۾ گذريل قومن جا واقعا بيان ڪري ٿو ته جيئن اسان انهن مان عبرت حاصل ڪيون ۽ سندن غلطين کان بچون.
• اهي ماڻهو ئي انهن نشانين مان فائدو وٺي سگهن ٿا جيڪي غور ۽ فڪر ڪرڻ وارا ۽ عقلمند هجن.
• قرآن مجيد ۾ هر واقعي ۾ اسان لاءِ هدايت ۽ نصيحت موجود آهي، جيڪا اسان کي الله جي فرمانبرداري ڏانهن راغب ڪري ٿي.
• الله جي نافرماني ۽ بدڪاري جو انجام هميشه تباهي ۽ ذلت هوندو آهي، جيئن قوم لوط جو انجام ٿيو.
• اسان کي گهرجي ته قرآن مجيد کي غور سان پڙهون، ان ۾ بيان ٿيل واقعن تي سوچ ويچار ڪيون ۽ انهن مان سبق سکي پنهنجي زندگي سنواريون.