سوره بقره — آیه 205

معانی کلمات:

• تَوَلَّی: پشت کردن، روی گرداندن و دور شدن از مجلس یا از فرمان حق.
• سَعَی: تلاش و کوشش با جدیت و شتاب.
• حَرْث: کشتزار و زراعت.
• نَسْل: نسل و فرزندان آدمی و حیوانات.

تفسیر آیه:

این آیه شریفه در ادامه توصیف حال منافقان است. آنان وقتی از نزد تو ای پیامبر بیرون میروند و از مجلس تو دور میشوند، با جدیت و تلاش در زمین میکوشند تا فساد برپا کنند. منظور از فساد، انجام گناهان و معاصی است که جامعه را تباه میسازد؛ مانند قطع رحم، ریختن خون مسلمانان، ایجاد تفرقه و ناامنی. آنان نابودی کشتزارها و زراعتها را هدف میگیرند و در صدد هلاکت نسل انسانها و حیوانات برمیآیند. خداوند متعال هرگز فساد و مفسدان را دوست ندارد و از آن بیزار است؛ پس باید از خشم و عذاب او برحذر بود.

فواید و پیامهای آیه:

• فساد در زمین، چه در اموال و چه در نفوس و چه در روابط اجتماعی، عملی است که خداوند آن را نمیپسندد و دشمن میدارد.
• مؤمن واقعی کسی است که در هر حال، چه در حضور دیگران و چه در خلوت، به دنبال اصلاح و آبادانی باشد، نه تخریب و تباهی.
• محبت خداوند شامل حال نیکوکاران و مصلحان است و مفسدان از رحمت و محبت او محروماند.
• این آیه هشداری است به همه انسانها که از هرگونه تلاش برای نابودی منابع زندگی بشر (کشاورزی و نسل) پرهیز کنند و بدانند که خداوند بر اعمالشان ناظر است.