Аль-Бакара сүрөсү — Аят 210

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• هَلْ يَنظُرُونَ — «Күтүшөбү?» деген мааниде. «Назар» жана «интизар» — күтүү, кечиктирүү дегенди билдирет.
• ظُلَلٍ — «Зулал» — «зулла» сөзүнүн көптүк түрү, башкача айтканда, нерсени көлөкөлөп каптаган нерсе.
• الْغَمَامِ — «Гамам» — булут. Ал «гамма» дегенден алынган, анткени булут каптап, жаап турат.
• وَقُضِيَ الْأَمْرُ — «Иш бүттү» — башкача айтканда, эсеп-кысап бүтүп, чечим чыгарылды.
• تُرْجَعُ الْأُمُورُ — «Иштер кайтарылат» — бардык иштердин акыбети Аллахка гана кайтат.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта акыйкаттан жүз буруп, ыйманга кирүүдөн баш тартып жүргөн адамдарга кайрылып: «Алар эмнени күтүп жатышат?» — деп сурайт. Аларга ачык-айкын далилдер келип түшкөн, бирок алар дагы эле ыйман келтирбей, каршылык көрсөтүп жүрүшөт. Алар күткөн нерсе — кыямат күнү Аллахтын Өзүнүн улуулугуна ылайыктуу түрдө булуттардын көлөкөсүндө келиши жана периштелердин аларды төрт тараптан курчап келиши. Ошол кезде Аллах алардын ортосунда адилеттүү өкүм чыгарат, эсеп-кысап бүтөт. Ошондо ар бир адам кылган ишине жараша сыйлыгын же жазасын алат. Бардык иштердин, бардык жандардын иши акыр аягында жалгыз Аллахка гана кайтарылат, жана Ал Өзүнүн жаратууларынын ортосунда эң адилеттүү өкүм чыгаруучу.

Бул аяттагы «Аллахтын келиши» — Аллахтын улуулугуна жана ырайымына ылайыктуу болгон келиш, анын кандай болорун биз толук түшүнө албайбыз. Аллахтын затына окшош эч нерсе жок, Ал бардыгын угуучу жана көрүүчү.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Акыйкатты издөөнүн мааниси: Аллах адамдарга ачык-айкын белгилерди жана далилдерди жеткирген. Акылдуу адам ойлонуп, акыйкатты кабыл алышы керек, каршылык көрсөтүп, жүз буруу эмес.
• Кыямат күнүнүн сөзсүз болорун эскертүү: Ар бир адам кыямат күнүндө Аллахтын алдында жооп берет. Бул күндү эске алуу адамды жакшылык кылууга жана күнөөлөрдөн алыс болууга түрткү берет.
• Аллахтын адилеттиги: Аллах кыямат күнү эч кимге зулумдук кылбай, адилеттүү өкүм чыгарат. Бул адилеттикке болгон ишенимди бекемдейт жана адамдын жүрөгүнө тынчтык берет.
• Бардык иштердин Аллахка кайтарылары: Адам өз ишинде чынчыл болуп, жакшылык кылууга умтулушу керек, анткени акырында бардыгы Аллахка кайтат жана Ал эң жакшы эсеп жүргүзүүчү.
• Исламдын жөнөкөйлүгү жана ачыктыгы: Ислам — бул акылга жана табиятка шайкеш келген дин. Аллах адамдарды акыйкатка чакырып, аларга түшүнүктүү далилдерди берет. Ыйман келтирүү — бул жүрөктүн тынчтыгына жана акыреттеги түбөлүк бакытка жетүүнүн жолу.