Suurah Al-Baqarah — Aayad 67

Macnaha Erayada:

• Baqara: Lo'da dheddigga ah (sac).
• Huzu'an: Jeesjees, qosol, iyo dhagasho.
• A'uudhu billaah: Waxaan ka magan galayaa Ilaahay.
• Jaahiliin: Kuwa aan wax garanayn ee dadka ku jeesjeesa.

Tafsirka Aayadda:

Xusuusta markii (Nabi) Muuse (CS) ku yidhi dadkiisii (Banii Israa'iil): "Ilaahay wuxuu idin ku amrayaa inaad gawraedaan sac (lo' dheddig ah)." Markaasay dadkii ku jawaabeen iyagoo madax adag oo isla weyn: "Ma waxaad nagaga dhiganaysaa jeesjees iyo dhagasho?" Waxa uu (Muuse) ugu jawaabay: "Waxaan ka magan galayaa Ilaahay inaan ka mid noqdo kuwa jaahiliinta ah" — kuwaas oo ah kuwa dadka ku jeesjeesa ama ku hadla wax aan xaq ahayn.

Aayaddan waxay ka warramaysaa falcelinta xun ee Banii Israa'iil markii Ilaahay ku amray inay gawraedan sac, halkii ay ku degdegi lahaayeen inay amarka Ilaahay fuliyaan, waxay ku celceliyeen su'aalo badan oo adag, waxayna bilaabeen inay ku eedeeyaan Nabigooda jeesjees — taas oo ah dayn xun oo ka soo baxday madax adayg iyo caqabad ku aaddan amarka Eebbe.

Faa'iidooyinka laga qaadan karo Aayadda:

1. Addeecista amarka Ilaahay waa waajib, oo waa inaan la dhihin su'aalo aan loo baahnayn — sababtoo ah Banii Israa'iil waxay ku adkaadeen su'aalahoodii, markaasaa Ilaahay ku adkeeyey amarkii.
2. Nabiyada waa in laga dhegaystaa oo la aamini karaa, mana aha kuwa jeesjeesa — Nabigu waa xambaara waxyiga Ilaahay, mana uu ku hadli doono wax aan xaq ahayn.
3. Jeesjeeska iyo dhagashada dadka waa astaan jaahiliyad — Muslimka waa inuu ka fogaadaa dabeecaddan oo uu ku ekaado akhlaaqda Nabiyada.
4. Waa inaan degdegga uga jawaabno amarka Eebbe, oo aanan u dhigin wax adag — sida Banii Israa'iil ay u adkeeyeen, taasoo keentay in ay ku dhibtoonaato.
5. Cilmiga iyo xigmadda Ilaahay ayaa ka sarreeya fahamka dadka — waxaa laga yaabaa in aanan garanaynin sababta amarka, laakiin waa inaan aaminsanahay in Eebbe uun yahay kan wax walba ogaa.