طہ سۈرىسى — ئايەت 114

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• فَتَعَالَى: ئۇلۇغ ۋە مۇقەددەس بولۇش، ھەر قانداق نۇقساندىن يۇقىرى تۇرۇش.
• الْمَلِكُ: پادىشاھ، ھەممە نەرسىنىڭ ئىگىسى ۋە باشقۇرغۇچىسى.
• الْحَقُّ: ھەقىقەت، ھەقىقىي مەۋجۇت بولغان، ۋەدىسى ۋە ئاگاھلاندۇرۇشى ھەق بولغان.
• يُقْضَى: تاماملىنىش، ئاخىرلىشىش.
• وَحْيُهُ: ئۇنىڭ ۋەھىيىسى، يەنى قۇرئاننىڭ نازىل بولۇشى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا ھەر قانداق نۇقسان ۋە كەمچىلىكتىن پاك ۋە ئالىيدۇر. ئۇ پادىشاھتۇر، ھەممە نەرسىنىڭ ھەقىقىي ئىگىسىدۇر، ھەممە ئىشقا قادىردۇر. ئۇ ھەقتۇر، ئۇنىڭ سۆزى ھەق، ۋەدىسى ھەق، ھەر قانداق ئىشى ھەقتۇر. مۇشرىكلارنىڭ ئۇنىڭ ھەققىدە ئېيتقان يالغان سۆزلىرىدىن ئۇ ئالىيدۇر.

ئى پەيغەمبەر! جىبرىئىل ئەلەيھىسسالام قۇرئاننى ئوقۇپ بولۇشتىن ئاۋۋال ئۇنىڭغا ئەگىشىپ ئوقۇشقا ئالدىرىمىغىن. جىبرىئىل ۋەھىينى يەتكۈزۈپ بولغۇچە سەۋر قىلغىن، ئاندىن ئوقۇغىن. چۈنكى پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالام ئۇنتۇپ قېلىشتىن قورقۇپ، جىبرىئىلدىن ئاۋۋال ئوقۇشقا ئالدىراتتى. ئاللاھ تائالا ئۇنىڭغا تەربىيە بېرىپ: "ئەي رەببىم! مېنىڭ بىلىمىمنى ئاشۇرغىن" دېگىن، دەپ بۇيرۇدى. يەنى قۇرئاننى يادلىش ۋە چۈشىنىش جەھەتتىن بىلىمىمنى زىيادە قىلغىن.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىلىم ئۆگىنىشتە ئالدىراشلىق قىلماي، تەدرىجىي ۋە چىن كۆڭۈلدىن ئۆگىنىش كېرەك. ئاللاھ تائالا ھەر ۋاقىت بىلىمىمىزنى ئاشۇرۇشنى سوراشقا ۋە ئۇنىڭ ھەق پادىشاھ ئىكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلىشقا بىزنى يېتەكلەيدۇ. قۇرئان كەرىم ئىلىم ۋە ھىدايەت مەنبەسىدۇر، ئۇنى چۈشىنىش ۋە ئەمەل قىلىش بىزنىڭ بەختىمىزدۇر.