Sure Tâhâ — Ayet 85

Kelime Anlamları:

• Fetennâ: İmtihan ettik, denedik, fitneye düşürdük.
• Kavmeke: Senin kavmini, yani İsrailoğulları'nı.
• Min ba'dike: Senden sonra, seni terk edip ayrıldıktan sonra.
• Edallehüm: Onları saptırdı, doğru yoldan çıkardı.
• Sâmirî: İsrailoğulları'ndan, münafıklık yapan ve buzağı heykelini yaparak halkı fitneye sürükleyen kişi.

Tefsir:

Yüce Allah, Musa aleyhisselamın kavmiyle birlikte Tur Dağı'na gidip Rabbiyle münacaat etmek üzere ayrılmasının ardından, kavminin başına gelenleri ona haber veriyor. Allah buyuruyor ki: "Biz senin kavmini, senden sonra büyük bir imtihana tabi tuttuk. Sen onlardan ayrıldıktan sonra, onları altından yapılmış bir buzağıya tapmakla denedik." Bu, onlar için büyük bir fitne ve imtihandı; çünkü Allah'tan başkasına kulluk etmek, en büyük sapkınlıktır.

Bu sapkınlığın asıl sebebi ise Sâmirî adındaki münafık bir adamdı. O, İsrailoğulları'ndan bir topluluğa mensuptu ve Mısır'dan çıkarken Cebrail'in atının ayak izinden bir avuç toprak almıştı. Bu toprağı, yaptığı buzağı heykelinin içine atarak ona böğürme sesi verdi ve halkı buzağıya tapmaya çağırdı. Böylece Sâmirî, kendi hile ve desiseleriyle kavmi saptırdı. Onlar da bu fitneye kapılarak Allah'ı bırakıp buzağıya taptılar.

Bu olay, insanın nefsine ve şeytanın vesveselerine ne kadar dikkat etmesi gerektiğini gösterir. İman, sadece dille söylenen bir söz değil; kalbin tasdiki ve amellerle desteklenen sağlam bir bağlılıktır. Kavim, Musa aleyhisselamın duası ve uyarılarıyla doğru yolda kalmışken, onun bir anlık gafleti ve Sâmirî'nin hilesi yüzünden sapıtmıştır. Bu, müminlere büyük bir derstir: Her an Allah'a sığınmalı, imanımızı korumalı ve bizi saptıracak her türlü vesveseye karşı uyanık olmalıyız. Allah'ın rahmeti ve hidayeti olmadan hiçbir kul, nefsinin ve şeytanın tuzaklarından kurtulamaz. Ancak tövbe kapısı her zaman açıktır; Allah, samimiyetle kendisine dönen kullarını affeder ve onları tekrar doğru yola iletir.