Sure Enbiyâ — Ayet 22

Kelime Anlamları:

• Fihimâ: İkisinde (gökler ve yerde)
• Âlihetün: İlahlar, tanrılar
• Le-fesedetâ: Elbette bozulurlardı, düzeni kaybederlerdi
• Sübhânellah: Allah'ı her türlü eksiklikten ve noksanlıktan tenzih ederim
• Arş: Yüce makam, Allah'ın hükümranlık tahtı
• Yasifûn: Onların nitelendirdikleri şeyler (Allah'a yakıştırdıkları)

Tefsir:

Bu âyet-i kerîme, Allah'ın birliğinin en açık delillerinden birini ortaya koymakta ve akıl sahiplerini düşünmeye davet etmektedir. Yüce Allah buyuruyor ki: Eğer göklerde ve yerde Allah'tan başka ilahlar bulunsaydı, bu kâinatın düzeni mutlaka bozulurdu. Çünkü birden fazla yönetici, birden fazla irade ve birden fazla güç olduğunda, her biri kendi isteğine göre yönetmek ister, aralarında çatışma çıkar ve nizam bozulur. Tıpkı bir gemide iki kaptanın olması gibi; geminin batması kaçınılmaz olur.

Şu an içinde yaşadığımız kâinata baktığımızda, gök cisimlerinin muhteşem düzenini, gece ve gündüzün birbirini kusursuz takip edişini, mevsimlerin intizamını, canlıların hayatını devam ettirecek mükemmel sistemleri görüyoruz. Bu düzenin hiçbir aksaklık olmadan devam etmesi, tek bir Yaratıcı'nın, tek bir İlah'ın varlığının en büyük kanıtıdır. Eğer birden fazla ilah olsaydı, bu düzenin bozulması kaçınılmazdı.

Âyetin sonunda Yüce Allah, kendisini müşriklerin yakıştırmalarından tenzih ederek şöyle buyuruyor: "Fesübhânallahi rabbil-arşi ammâ yasifûn" - Yani Arş'ın Rabbi olan Allah, onların O'na yakıştırdıkları her türlü eksiklikten, ortak koşmaktan ve iftiradan yücedir, münezzehtir. O, her türlü noksanlıktan uzaktır; O'nun hiçbir ortağı, benzeri ve dengi yoktur.

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize, tevhid inancının ne kadar akli ve mantıki bir temele dayandığını göstermektedir. Kâinatın bu muhteşem düzeni, tek bir Yaratıcı'nın varlığının apaçık delilidir. Bizler bu düzeni gördükçe, Rabbimizin büyüklüğünü daha iyi anlamalı ve O'na hiçbir şeyi ortak koşmadan, saf bir imanla kulluk etmeliyiz. Allah'ı tenzih etmek, O'nu her türlü eksiklikten uzak bilmek, müminin en önemli vasıflarındandır. Ne mutlu o kimselere ki, göklerin ve yerin Rabbi olan Allah'ı hakkıyla tanır, O'na hakkıyla kulluk eder ve O'nu her türlü ortaktan tenzih ederler.