سوره مؤمنون — آیه 66

معانی کلمات:

• آیاتی: نشانه‌ها و آیات قرآن من.
• تُتْلَى: خوانده می‌شود، قرائت می‌گردد.
• عَلَىٰ أَعْقَابِکُمْ: بر پاشنه‌هایتان (کنایه از عقب‌گردی و فرار از حق).
• تَنکِصُونَ: عقب‌گرد می‌کنید، به قهقرا برمی‌گردید.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، کافران و منکران را مورد خطاب قرار می‌دهد و آنان را به یاد آن روزی می‌اندازد که در دنیا، آیات قرآن بر آنان تلاوت می‌شد. این آیات، نشانه‌های روشن الهی بود که برای هدایت و رستگاری آنان فرستاده شده بود. اما آنان به جای آنکه با جان و دل به آن گوش فرا دهند و ایمان بیاورند، با شنیدن آیات، از آن روی‌گردان می‌شدند و مانند کسی که از چیزی می‌ترسد یا آن را ناخوشایند می‌داند، به عقب برمی‌گشتند و از پذیرش حق فرار می‌کردند. آنان با این رفتار، نه تنها از ایمان آوردن سرباز زدند، بلکه با دشمنی و انکار، راه خود را از هدایت جدا کردند و در برابر دعوت پیامبر (صلی الله علیه وسلم) موضعی منفی و خصمانه گرفتند. این آیه، در حقیقت، تصویری از رفتار آنان در برابر قرآن را ترسیم می‌کند که با شنیدن کلام حق، به جای استقبال، به قهقرا برمی‌گشتند و از آن می‌گریختند.

فواید و پیام‌های آیه:

1. قرآن کریم، بزرگ‌ترین نعمت و رحمت الهی است که برای هدایت بشر نازل شده است؛ بنابراین، سزاوار است که با جان و دل از آن استقبال کنیم و به آن عمل نماییم.
2. روی‌گردانی از آیات الهی، نشانه‌ی کبر، عناد و دشمنی با حق است و انسان را به گمراهی و عذاب دچار می‌کند.
3. این آیه، هشدار جدی به همه‌ی ماست که مبادا با شنیدن آیات قرآن، بی‌تفاوت باشیم یا از آن فرار کنیم؛ بلکه باید با تأمل و تدبر، در مسیر هدایت و رستگاری گام برداریم.
4. محرومیت از ایمان و هدایت، نتیجه‌ی رفتار خود انسان است؛ زیرا خداوند آیات خود را برای همه بیان کرده، اما تنها کسانی بهره می‌برند که با قلبی سلیم و نیتی پاک به آن روی آورند.