سوره مؤمنون — آيت 97

1) لفظن جي معنيٰ:

• هَمَزَاتِ: لفظ ”هَمَزَات“ ”هَمْزَة“ جي جمع آهي، جنهن جي معنيٰ آهي ڌڪڻ، چيڀاٽڻ، وسوسو ڏيڻ ۽ دل ۾ بڇڙو خيال وجهڻ. هتي مراد شياطين جا وسوسا ۽ گمراه ڪرڻ جا طريقا آهن.
• الشَّيَاطِينِ: ”شيطان“ جي جمع آهي، يعني اهي سرڪش ۽ مکار مخلوقون جن جو ڪم انسان کي گمراه ڪرڻ ۽ بڇڙائي ڏانهن سڏڻ آهي.
• أَعُوذُ: پناه وٺڻ، بچاءُ طلب ڪرڻ ۽ پاسو ڪرڻ.
• رَبِّ: اي منهنجا پالڻهار، اي منهنجا رب.

2) تفسير:

اي نبي! توهان چئو ته: اي منهنجا رب! مان تنهنجي پناه وٺان ٿو ۽ تنهنجي ئي حفاظت ۾ اچان ٿو انهن وسوسن ۽ بڇڙين ڌڪن کان جيڪي شيطان انسان جي دل ۾ وجهندا آهن ۽ کيس باطل، فساد ۽ حق کان ڦرڻ ڏانهن سڏيندا آهن. مان تنهنجي پناه گهران ٿو ان کان ته شيطان منهنجي ڪنهن به ڪم ۾ اچي مون کي گمراه ڪن يا منهنجي دل ۾ بڇڙو خيال وجهڻ جي ڪوشش ڪن. تنهنجي ئي مدد ۽ تنهنجي ئي پناه سان مان انهن جي مڪر ۽ فريب کان محفوظ رهي سگهان ٿو.

3) فائدا ۽ سبق:

• هيءَ آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته هر وقت ۽ هر حالت ۾ الله تعاليٰ کان پناه گهرڻ گهرجي، خاص ڪري شيطان جي وسوسن ۽ بڇڙين ڌڪن کان.
• شيطان جو ڪم ئي انسان کي گمراه ڪرڻ ۽ بڇڙائي ڏانهن سڏڻ آهي، تنهنڪري ان کان بچڻ لاءِ الله جي پناه کان سواءِ ٻيو ڪو به محفوظ طريقو ناهي.
• هيءَ دعا ۽ پناه گهرڻ جو طريقو اسان کي ٻڌائي ٿو ته انسان پنهنجي ڪمزوري جو اعتراف ڪري ۽ پنهنجي رب جي طاقت ۽ رحمت تي ڀروسو ڪري.
• جيڪو شخص الله کي پنهنجو رب مڃي ۽ ان کان پناه گهري، الله تعاليٰ کيس شيطان جي مڪر کان محفوظ رکندو آهي ۽ سندس دل کي اطمينان ۽ سڪون عطا ڪندو آهي.
• هيءَ آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته قرآن مجيد ۾ اهڙيون دعائون ۽ هدايتون موجود آهن جيڪي اسان جي روزاني زندگي ۾ اسان جي رهنمائي ڪن ٿيون ۽ اسان کي شيطان جي شر کان بچائين ٿيون.