Shu'aro surasi — Oyat 199

Kalimalarning ma'nolari:

• فَقَرَأَهُ – uni (Qur'onni) o'qisa.
• عَلَيْهِم – ularga (arab bo'lmaganlarga).
• مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ – ular unga (Qur'onga) imon keltiruvchi bo'lmaydilar.

Tafsir:

Agar Biz bu Qur'onni arab tilini bilmaydigan g'ayri arab kishilardan biriga nozil qilganimizda va u buni ularga (Quraysh kofirlariga) o'qib bersa ham, ular baribir unga ishonmas edilar. Chunki ularning qalblari takabburlik va johillik bilan to'lgan bo'lib, haqiqatni qabul qilishga tayyor emas edilar. Ular o'zlarini aldamchi bahonalar bilan oqlashga urinib, "Biz buni tushunmaymiz" deb, iymondan yuz o'girgan bo'lardilar. Xuddi shuningdek, Alloh taolo jinoyatchi gunohkorlarning qalblariga Qur'onga nisbatan inkorni singdirgan va bu inkor ularning qalbida mustahkam o'rin olgan. Bu ularning zulmi va jinoyatlari tufaylidir. Shuning uchun ular va'da qilingan azobni ko'rmagunlaricha, inkorlaridan qaytmaydilar. Alloh taolo Qur'onni arab tilida, Muhammad (sollallohu alayhi vasallam)ning tili bilan nozil qilgani esa, ularga katta rahmatshafqatdir, zero ular o'z tillarida nozil bo'lgan kitobni tushunishga qodir edilar, lekin o'jarlik qildilar.

Foydalar:

• Bu oyatda Alloh taoloning bandalariga bo'lgan rahmati namoyon bo'ladi: u har bir qavmga o'z tilida payg'ambar va kitob yuborgan.
• Iymon faqat til bilan emas, balki qalb bilan tasdiqlash va amal bilan tasdiqlash orqali bo'lishini bildiradi.
• Insonning o'jarligi va takabburligi uni haqiqatdan uzoqlashtiradi, hatto eng yorqin mo''jiza ham unga foyda bermaydi.
• Alloh taoloning hikmati shundaki, u har kimni o'z ixtiyori va niyatiga qarab hidoyat yoki zalolatga yo'naltiradi, bu esa adolatning taqozosidir.
• Qur'onning arab tilida nozil bo'lishi musulmonlar uchun buyuk ne'matdir, chunki u tushunarli va oson o'qiladigan bo'lib, barcha davrlarda o'z ta'sirini ko'rsatadi.