Sura Al-Qasas — Aya 63

Maana ya Maneno:

• "Haqqa 'alaihimul-qaul": Wale ambao neno la adhabu limethibitika dhidi yao, yaani wale walioamriwa kuwa watakaa motoni.
• "Aghwaynā": Tuliwapoteza, tuliwaongoza kwenye upotofu.
• "Tabarra'nā ilayk": Tunajitenga nao, tunakuachia wewe, hatuna uhusiano nao.
• "Iyyānā ya'budūn": Walikuwa wanatuabudu sisi (wala hawakuwa wanatuabudu sisi).

Tafsiri ya Aya:

Wale ambao neno la adhabu limethibitika dhidi yao — na hao ndio viongozi wa ukafiri na wale walio waalika watu kwenye upotofu — watasema Siku ya Kiyama: "Mola wetu! Hawa ndio tuliowapoteza. Tuliwapoteza kama tulivyopotea wenyewe. Hatukuwalazimisha wafuate upotofu, bali walipotea kwa hiari yao wenyewe, na sisi tulikuwa tuwapambia uzuri wa upotofu huo. Tunajitenga nao mbele yako, Ewe Mola wetu, na tunakuachia kabisa. Hawakuwa wanatuabudu sisi kwa kweli, bali walikuwa wanafuata matamanio yao na kuwatii mashetani. Sisi tulikuwa sababu ya upotofu wao, lakini wao wenyewe walichagua njia hiyo kwa hiari yao."

Aya hii inaonyesha kwamba viongozi wa ukafiri Siku ya Kiyama watakana uhusiano wowote na wafuasi wao, na watasema kwamba hawakuwa wanawaabudu wao, bali walikuwa wanafuata matamanio yao wenyewe na kuwatii mashetani. Hivyo, kila mtu atabeba dhambi yake mwenyewe.

Faida Zinazopatikana kwenye Aya hii:

1. Wajibu wa kuwajibika kwa matendo ya mtu mwenyewe: Kila mtu atahusika na matendo yake mwenyewe Siku ya Kiyama. Viongozi wa upotofu hawataweza kujikinga na adhabu kwa kuwalaumu wafuasi wao, na wafuasi pia hawataweza kujikinga kwa kusema walifuatwa tu.
2. Tahadhari dhidi ya kumfuata mtu asiye na msimamo sahihi: Aya inatuonya tusiwafuate watu wanaowaongoza wengine kwenye upotofu, kwa sababu watakana uhusiano na wafuasi wao Siku ya Kiyama.
3. Ukweli kwamba shaytani na viongozi wa upotofu hawana nguvu ya kulazimisha: Upotofu unakuja kwa hiari ya mtu mwenyewe. Shaytani hawezi kumlazimisha mtu afanye dhambi, bali anampambia tu. Hivyo, kila mtu ana uhuru wa kuchagua njia sahihi.
4. Ukuu wa rehema ya Mwenyezi Mungu: Aya hii inatuonyesha kwamba Mwenyezi Mungu amewapa wanadamu akili na hiari ya kuchagua, na amewatuma Mitume na Vitabu ili kuwaongoza. Yeyote anayetaka kufuata njia sahihi, atapata mwongozo.
5. Kutengana kwa wabaya Siku ya Kiyama: Hakuna urafiki au mshikamano utakaodumu Siku ya Kiyama isipokuwa kwa wale waliokuwa kwenye njia ya Mwenyezi Mungu. Wabaya watatengana na kulaumiana.