Аль Имран сүресі — Аят 89

1. Сөздердің мағынасы:

• تَابُوا: тәубе етті, яғни күнәсін мойындап, Аллаһқа қайтып, одан кешірім сұрады.
• أَصْلَحُوا: түзелді, бұрын бұзған істерін жақсартып, жақсы амалдармен өтеді.
• غَفُورٌ: өте кешірімді, күнәларды жасырып, кешіретін.
• رَحِيمٌ: ерекше мейірімді, рақымды.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят алдыңғы аяттарда айтылған қатты ескертуден кейін келген үміт хабаршысы. Онда иманнан кейін күпірлікке қайтып, залым болып өлген адамдардың тәубесі қабылданбайтыны айтылған еді. Ал осы аят сол үкімнен бір ерекшелік жасайды: егер олар осылай күпірлік пен залымдықтан кейін шынайы тәубе етіп, Аллаһқа қайта оралса және бұрын бұзған істерін түзеп, жақсы амалдармен өтесе, онда Аллаһ олардың тәубесін қабыл етеді. Өйткені Аллаһ өз құлдарының күнәларын өте кешіретін және оларға ерекше мейірімді.

Бұл жерде тәубенің екі шарты айтылған: біріншісі — күнәдан қайту және Аллаһқа бет бұру; екіншісі — бұрынғы бұзылған істерді түзеу, яғни жақсы амалдар жасап, өткен кемшіліктерді орнына келтіру. Осы екі шарт орындалса, Аллаһтың кешірімі мен рақымына кенелуге болады. Бұл аят Аллаһтың рақымының кеңдігін, оның ешқашан тәубе еткен құлын қайтармайтынын көрсетеді.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Тәубе есігі әрқашан ашық: Қандай ауыр күнә болса да, шынайы тәубе еткен адам үшін Аллаһтың кешірімі бар. Бұл мұсылманды үмітсіздікке түсуге емес, керісінше Аллаһқа бет бұруға шақырады.
• Тәубе тек сөз емес, іс-әрекетпен бекітіледі: Тәубе ету дегеніміз — тек кешірім сұрау ғана емес, сонымен қатар бұрынғы қателіктерді түзеп, жақсы амалдар жасау. Бұл адамды жақсылыққа бастайды.
• Аллаһтың кешірімділігі мен мейірімділігі: Аят Аллаһтың «Гафур» және «Рахим» есімдерімен аяқталады. Бұл Аллаһтың кешірімі мен рақымының шексіз екенін білдіреді және адамды Оған жақындауға, үмітпен қарауға шақырады.
• Ислам — үміт діні: Бұл аят адамды күнәсінен кейін де Аллаһтың рақымынан үміт үзбеуге, тәубе етіп, жаңа өмір бастауға баулиды. Бұл исламның адамға деген мейірімділігін және оның жанды түзеуге деген мүмкіндігін көрсетеді.