سوره صافات — آیه 103

معانی کلمات:

• أسلما: تسلیم و انقیاد کامل در برابر فرمان خداوند؛ هر دو (ابراهیم و اسماعیل علیهما السلام) فرمان خدا را با جان و دل پذیرفتند.
• تَلَّهُ: او را بر زمین انداخت و به پهلو خواباند.
• لِلْجَبینِ: بر جانب پیشانی (کنار جبهه)؛ یعنی صورتش را بر خاک نهاد تا ذبح انجام شود.

تفسیر آیه:

هنگامی که پدر و پسر، هر دو با تسلیم کامل در برابر فرمان خداوند، جان خود را سپرِ فرمان او کردند و هیچ اعتراضی بر دل راه ندادند، ابراهیم علیه السلام فرزندش را بر زمین خواباند و پیشانی او را بر خاک نهاد تا فرمان ذبح را به اجرا درآورد. این صحنه، اوج بندگی و عبودیت است؛ جایی که نه محبت پدری مانع اجرای فرمان حق میشود و نه ترس از دست دادن فرزند، اراده الهی را کمرنگ میسازد. اسماعیل نیز با آرامش و رضایت کامل، خود را تسلیم امر پروردگار کرد و این چنین، هر دو به مقام تسلیم مطلق دست یافتند.

فواید و پیامهای آیه:

• اطاعت از خداوند، حتی در سختترین لحظات زندگی، نشانه ایمان راستین است و خداوند هرگز بندگان مخلص خود را تنها نمیگذارد.
• تسلیم بودن در برابر قضای الهی، آرامشی عمیق به دل میبخشد که هیچ چیز دیگری نمیتواند آن را ایجاد کند.
• این آیه به ما میآموزد که محبتهای دنیوی نباید ما را از اجرای فرمانهای الهی بازدارند؛ بلکه باید عشق به خدا را بر همه چیز مقدم داریم.
• صبر و رضایت در برابر امتحانات الهی، انسان را به مقامات والایی میرساند که خداوند در قرآن از آن به نیکی یاد کرده است.