Saffot surasi — Oyat 63

Kalimalarning ma'nolari:

• Fitna: sinov, imtihon, og'ir holatga soluvchi narsa.
• Zolimlar: kofirlar va gunohkorlar, o'zlariga zulm qilganlar.

Tafsir:

Albatta, Biz bu daraxtni (Zaqqum) zolimlar uchun sinov va imtihon qilib qo'ydik. Chunki kofirlar Qur'onda zikr qilingan Zaqqum daraxti haqida eshitganlarida, uni inkor etib, masxara qilganlar. Ular: "Qanday bo'ladiki, olov ichida daraxt o'sadi? Axir olov daraxtni yondirib kul qiladi-ku!" deb, bu haqda hayrat va istehzo bilan gapirganlar. Ular bu bilan Allohning qudratini tan olmay, o'zlarining cheklangan aql-idroklariga suyanib, oxiratdagi azobni ham yolg'on sanaganlar. Shunday qilib, bu daraxt ular uchun fitna — ya'ni iymon va kufrning ayon bo'ladigan sinovi bo'ldi. Ular bu haqda shubha qilib, adashdilar va o'zlariga zulm qildilar.

Foydalar:

• Alloh taolo ba'zi narsalarni bandalarini sinash uchun yaratadi. Bu sinov orqali mo'minlar va kofirlar ajralib chiqadi.
• Insonning aqli cheklangan bo'lib, u Allohning qudratini to'liq qamrab ololmaydi. Shuning uchun Alloh xabar bergan narsalarga ishonish — iymonning talabidir.
• Kofirlarning masxara qilishlari ularning o'zlariga zulm ekanini ko'rsatadi. Chunki ular bu bilan faqat o'zlariga zarar keltiradilar.
• Qur'ondagi xabarlar, garchi aqlga g'alati tuyulsa ham, haqiqatdir. Chunki Allohning qudrati hamma narsaga yetadi — U olov ichida ham daraxtni o'stirishga qodirdir.
• Bu oyat mo'minlarga sabr va ishonchni o'rgatadi — ular haqni mustahkam ushlab, kofirlarning so'zlariga parvo qilmasliklari kerak.