Ас-Саффат сүрәсе — Аять 91

Сүзләрнең мәгънәләре:

• فَرَاغَ — яшертен рәвештә, күзәтмичә генә ашыгып китте, юнәлде.
• آلِهَتِهِمْ — аларның (кавеменең) Аллаһыдан башка гыйбадәт кылган сыннары, потлары.
• أَلَا تَأْكُلُونَ — ни өчен ашамыйсыз? (мыскыллап, кимсетеп әйтелгән сорау).

Аять тәфсире:

Ибраһим галәйһиссәлам кавеменең бәйрәм көнендә алар ашарга ризык әзерләп, сыннар янына куйганнарын белде. Ул алардан яшерен рәвештә, күзгә ташланмыйча гына, сыннар янына килде. Аларның янында төрле ашамлыклар куелган иде. Шунда ул аларга мыскыллап, кимсетеп әйтте: «Әй, сез, ни өчен ашамыйсыз?» Бу сүзләре белән ул аларның һичнәрсәгә кадир түгеллекләрен, ишетмәүләрен, күрмәүләрен һәм сөйләшә алмауларын күрсәтергә теләде. Чөнки аларга ашарга китерәләр, әмма алар ашый алмыйлар, җавап та бирә алмыйлар. Бу — аларның хаксыз икәнлегенә һәм Аллаһыдан башка гыйбадәт кылуның бушлыгына ачык дәлил иде.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

• Батыйл (ялган) илаһларның — сыннарның, потларның һичнәрсәгә кадир түгеллеге ачык күренә: алар ашамыйлар да, сөйләшмиләр дә, ишетмиләр дә.
• Тәүхид — Аллаһыга гына гыйбадәт кылу — хак диннең нигезе, һәм аңа каршы чыккан һәрнәрсә мәсхәрәгә лаек.
• Ибраһим галәйһиссәламнең батырлыгы һәм акылы: ул хакны ялганнан аеру өчен көчле дәлилләр кулланды, халыкны уятырга тырышты.
• Мөшрикләрнең гамәлләре — аларның үз сыннарына ашарга китерүләре — акылсызлык һәм хорафат, чөнки аларга ашарга кирәкми, алар — тереклек ияләре түгел.