Аз-Зумар сүресі — Аят 52

1. Сөздердің мағынасы:

• يَبْسُطُ — кеңейтеді, молайтады.
• يَقْدِرُ — тарылтады, шектейді.
• آيَاتٍ — белгілер, дәлелдер, ғибраттар.
• لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ — иман келтіретін адамдар үшін.

1. Аяттың тәпсірі:

Осы аятта Аллаһ Тағала адамдарға ризықтың бөлінуіндегі Өзінің даналығын түсіндіреді. Ол былай дейді: бұл адамдар Аллаһтың ризықты кімге қаласа, соған кеңінен беріп, кімге қаласа, тарылтып беретінін білмей ме? Яғни, ризықтың мол болуы адамның жақсы немесе жаман екендігінің белгісі емес. Аллаһ кейбіреулерге ризықты кеңейтіп береді — бұл сынақ: ол шүкір ете ме, әлде қарсы келе ме? Ал кейбіреулерге тарылтып береді — бұл да сынақ: ол сабыр ете ме, әлде Аллаһтың тағдырына наразылық білдіре ме? Мұның бәрі Аллаһтың хикметі мен даналығы бойынша жүзеге асады.

Шынында, ризықтың кеңейтілуі мен тарылтылуында иман келтіретін адамдар үшін үлкен ғибраттар мен дәлелдер бар. Өйткені иманды адамдар осы белгілерден сабақ алып, Аллаһтың даналығын, құдіретін және әділдігін таниды. Ал имансыздар бұл белгілерден өтіп кетеді, оларға мән бермейді, сондықтан олар бұл ғибраттардан пайда ала алмайды.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Ризықтың молдығы немесе аздығы адамның Аллаһ алдындағы құндылығын көрсетпейді. Кейде Аллаһ пендесін сынау үшін байлық береді, кейде сабырын сынау үшін жоқтық береді.
• Әрбір адам өз жағдайына қарап, Аллаһқа шүкір етуге немесе сабыр етуге тиіс. Байлық та, кедейлік те — Аллаһтың сынағы.
• Иманды адам әр нәрседен ғибрат алады, өйткені ол Аллаһтың белгілерін көреді және ойланады. Бұл — иманның артықшылығы.
• Бұл аят адамды Аллаһтың даналығына сенуге, Оның әр ісінде хикмет бар екенін түсінуге шақырады.
• Ислам діні адамды дүние байлығына алданып қалмауға, оның артындағы Аллаһтың сынағын көруге үйретеді. Бұл — адамды рухани тепе-теңдікке жетелейтін ұлы ғибрат.