Sure Nisâ — Ayet 64

Kelime Anlamları:

• Rasûl: Allah’ın emir ve yasaklarını insanlara tebliğ etmek üzere gönderdiği peygamber.
• İtaat: Emre uymak, boyun eğmek, söz dinlemek.
• İznillah: Allah’ın izni, dilemesi ve takdiri.
• Zulmetmek: Kişinin kendi nefsine veya başkalarına haksızlık etmesi, günah işlemesi.
• İstiğfar: Allah’tan günahların bağışlanmasını dilemek, tövbe etmek.
• Tevvâb: Tövbeleri kabul eden, kullarının tövbesine karşılık veren.
• Rahîm: Çok merhametli, kullarına karşı şefkat ve acıma ile muamele eden.

Tefsir:

Bu mübarek ayet, Allah Teâlâ’nın peygamber göndermedeki hikmetini ve peygambere itaatin önemini beyan etmektedir. Allah, hiçbir peygamberi boşuna, keyfi bir iş için göndermemiştir. Her peygamber, Allah’ın izni ve takdiriyle gönderilmiş ve insanlara düşen görev, o peygambere itaat etmektir. Peygambere itaat etmek, aslında Allah’a itaat etmektir; çünkü peygamberler Allah’ın emirlerini tebliğ ederler. Bu itaat, Allah’ın dilemesi ve yardımıyla gerçekleşir; yani Allah, peygamberine itaat edenleri muvaffak kılar.

Ayetin devamında ise çok önemli bir müjde ve kapı aralanmaktadır. İnsanlar, günah işleyerek, nefislerine zulmederek Allah’ın sınırlarını aşabilirler. Ancak bu durumda dahi ümitsizliğe kapılmamaları gerekir. Zira Allah, tövbe kapısını her zaman açık tutmuştur. Ayette, o dönemde yaşayan ve hatalara düşen kimselere hitaben, “Eğer onlar, nefislerine zulmettikleri zaman sana gelselerdi, Allah’tan bağışlanma dileselerdi ve Resul de onlar için bağışlanma dileseydi, elbette Allah’ı tövbeleri çok kabul eden ve çok merhametli olarak bulurlardı” buyrulmaktadır.

Bu ifade, tövbenin şartlarını ve kabulünün yolunu göstermektedir: Günahın farkına varmak, pişmanlık duymak, Allah’a yönelmek ve O’ndan af dilemek. Peygamberin duası ise bu tövbeyi güçlendiren ve Allah katında kabulüne vesile olan bir rahmettir. Buradan şunu anlıyoruz: Allah, kullarının tövbesini kabul etmeyi kendi üzerine bir rahmet olarak yazmıştır. O, tövbe eden kulu sever ve onun günahlarını bağışlar.

Sevgili kardeşlerim! Bu ayet bize, ne kadar büyük günah işlersek işleyelim, Allah’ın rahmetinden ümit kesmememiz gerektiğini öğretir. Günah, insanı karartır; ama tövbe, onu tertemiz yapar. Allah’ın “Tevvâb” ismi, tövbeleri kabul etmeyi; “Rahîm” ismi ise kullarına karşı sonsuz şefkatini ifade eder. Bizler de bugün Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) şahsında, onun ümmeti olarak aynı kapıya yönelebiliriz. Onun sünnetine uyarak, onun getirdiği Kur’an’a sarılarak ve Allah’tan samimiyetle af dileyerek bu rahmete nail olabiliriz. Unutmayalım ki Allah, tövbe eden kullarını asla geri çevirmez; aksine onları bağışlar ve sevgisiyle kuşatır. Bu, bizim için en büyük müjdedir.