سوره زخرف — آیه 5

معانی کلمات:

• أَفَنَضْرِبُ عَنکُمُ الذِّکْرَ صَفْحًا: آیا از فرستادن قرآن و یادآوری، رویگردان شویم و آن را رها کنیم؟
• صَفْحًا: اعراض کردن، رویگردان شدن (از چیزی چشمپوشی کردن).
• مُسْرِفِین: تجاوزکنندگان از حد، کسانی که در کفر و گناه زیادهروی میکنند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه با لحنی استفهام انکاری میفرماید: آیا به خاطر اینکه شما قومی اسرافکار و زیادهرو در کفر و گناه هستید، از فرستادن قرآن و ذکر (یادآوری و پند) بر شما صرفنظر کنیم و شما را به حال خود رها سازیم؟ هرگز چنین نیست! این استفهام برای نفی و انکار است؛ یعنی ما هرگز به خاطر گناه و سرکشی شما، از ارسال پیامبران و نزول کتابهای آسمانی دست نمیکشیم. بلکه برعکس، رحمت و لطف ما اقتضا میکند که با نزول قرآن، شما را از تاریکیهای جهل و گناه نجات دهیم و راه هدایت را به شما نشان دهیم، حتی اگر شما در برابر این نعمت، اسراف و طغیان کنید. بنابراین، این آیه بیانگر لطف و رحمت گسترده الهی است که با وجود نافرمانی بندگان، درِ هدایت و رحمت خود را به روی آنان نمیبندد.

فواید و پیامهای آیه:

1. رحمت واسعه الهی: خداوند با وجود گناهان و سرکشی بندگان، از هدایت و راهنمایی آنان دست نمیکشد و همواره درِ توبه و بازگشت را باز میگذارد.
2. اهمیت قرآن: نزول قرآن و ذکر، نعمتی بزرگ و بیمانند است که خداوند حتی در برابر اسرافکاران نیز آن را قطع نمیکند، تا حجت را بر همه تمام کند.
3. امید به رحمت: این آیه به گناهکاران امیدواری میدهد که هرگز از رحمت خدا ناامید نشوند، زیرا خداوند با لطف خود، وسایل هدایت را برای آنان فراهم میآورد.
4. پندگیری: اگر خداوند با این همه لطف، ما را رها نکرده است، پس ما نیز باید از این فرصت استفاده کنیم و با توبه و اطاعت، شکرگزار این نعمت بزرگ باشیم.