Rahmon surasi — Oyat 24

Kalimalarning ma’nolari:

• الْجَوَارِ — suzib yuruvchi kemalar (bu so‘z “joriya”dan olingan bo‘lib, suzuvchi ma’nosini beradi).
• الْمُنشَآتُ — baland qilib qurilgan, dengizda harakatlanuvchi kemalar.
• الْأَعْلَامِ — tog‘lar (bu yerda “alam” so‘zi tog‘ ma’nosida kelgan).

Tafsir:

Yer yuzidagi barcha ne’matlar singari, dengizdagi ulkan kemalar ham Alloh taologa tegishlidir. Ular odamlarning turli manfaatlari uchun dengiz va ummonlarda suzib yuradi. Bu kemalar shunchalik buyuk va balandki, ular uzoqdan qaralganda tog‘larga o‘xshaydi. Alloh taolo ularni yaratdi, ularning harakatlanishiga sabab bo‘luvchi shamol va suvni bo‘ysundirdi, insonlarga esa ulardan foydalanish imkonini berdi. Bu dengizdagi ulkan kemalar ham Allohning qudrati va hikmatining belgilaridandir. Ular suv ustida turib, og‘ir yuklarni ko‘tarib, odamlarni bir qirg‘oqdan boshqasiga yetkazadi — bularning barchasi faqat Allohning iznu irodasi bilan bo‘ladi. Hech kim bu kemalarni yaratishga va ularni dengizda harakatlantirishga qodir emas, faqat Allohgina shunga qodirdir.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonga dengizdagi ulkan kemalarni ko‘rib, Allohning buyuk qudratini eslashni va Uning ne’matlariga shukr qilishni o‘rgatadi.
• Alloh taolo insonlarga dengizlarni ham bo‘ysundirib qo‘yganini anglash, Uning rahmati va inoyatiga bo‘lgan ishonchni kuchaytiradi.
• Bu oyat musulmonni tabiatdagi har bir narsada — hatto kemalarda ham — Allohning alomatlarini ko‘rishga undaydi, bu esa imonni mustahkamlaydi va qalbni Allohga yaqinlashtiradi.