Аль-Калам сүресі — Аят 13

1. Сөздердің мағынасы:

• عُتُلٍّ — қатыгез, дөрекі, мінезі нашар, ашуланшақ адам.
• زَنِيمٍ — өзгелерге жалған телінген, шыққан тегі белгісіз, өз руына жатпайтын адам.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Алла Тағала Пайғамбарымызға (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) өзінің бойында мынадай жаман қасиеттер жиналған адамдарға бой ұсынбауды бұйырады: ол — қатыгез, дөрекі, адамдарға зорлық-зомбылық жасаудан тайынбайтын, күнәһар істерге батыл баратын, сөзі мен ісінде шектен шыққан адам. Ол сондай-ақ өз руына жатпайтын, өзгелерге жалған телінген, шыққан тегі белгісіз, қоғам арасында сенімсіз адам. Мұндай адамның бойындағы осы қасиеттер оның ішкі жүзінің бұзылғанын, иманнан жұрдай екенін көрсетеді. Аят бір нақты адамға қатысты түскенімен, ондағы ескерту барлық мұсылманға қатысты: мұсылман осындай жаман мінез-құлықтан аулақ болуы, ондай адамдарға еліктемей, олардың жолынан таймауы керек.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ислам діні адамды жақсы мінез-құлыққа, жұмсақтыққа, әдептілікке шақырады; қатыгездік пен дөрекілік — иманға жат қасиеттер.
• Адамның шыққан тегі мен абыройы — үлкен құндылық; өзін өзгеге жалған телу, шыққан тегін жасыру — жаман әдет.
• Құран адамды тек сөзбен ғана емес, жүрегі мен мінезімен де тәрбиелейді; ол адамды жаман қасиеттерден тазартып, жақсылыққа бастайды.
• Мұсылман өзінің айналасындағы адамдарға үлгі болуы, жаман мінезден аулақ жүруі керек.
• Құранның әрбір аяты — адам баласына берілген үлкен нұсқаулық, оны оқып, бойға сіңіру — бақытқа жетудің жолы.