Аль-Калам сүрөсү — Аят 13

1. Сөздөрдүн мааниси:

• عُتُلٍّ (утуллун): катуу, орой, жаман мүнөздүү, одоно адеп-ахлактуу адам.
• بَعْدَ ذَلِكَ (баъда заалика): ушул айтылган сыпаттардан кийин, башкача айтканда, буга чейин айтылган жаман сапаттарга кошумча түрдө.
• زَنِيمٍ (занимин): өз элине жамаатына тиешеси жок, аларга жасалма түрдө байланыштырылган, насабы белгисиз, «меники» деп эсептелген бөтөн адам.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала пайгамбарыбызга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) мындай сыпаттарга ээ болгон адамдарга баш ийбөөнү эскертүүдө. Ал адам катуу, орой, жаман мүнөздүү, адепсиз болуп, анын үстүнө өз элине, коомуна тиешеси жок, жасалма түрдө аларга кошулган, насабы белгисиз адам болгон. Башкача айтканда, ал адеп-ахлак жагынан да, насап-жамаат жагынан да бузук адам болгон. Мындай адамдарга ээрчип, аларга окшоп кетүүдөн сак болуу керек. Бул сыпаттар каапырлардын, өзгөчө Уалид ибн Мугира сыяктуу адамдардын арасында кездешкен, бирок аяттагы эскертүү бардык мезгилдеги мусулмандарга да тиешелүү.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини адеп-ахлакты, жакшы мүнөздү, насап-жамааттык тазалыкты жогору баалайт.
• Орой, катуу, жаман мүнөздүү, өз элине жасалма кошулган адамдардын жолун ээрчүүдөн сак болуу керек.
• Куран адамды жакшылыкка, адептүүлүккө, чынчылдыкка чакырат жана жаман сапаттардан таза болууга үндөйт.
• Ар бир мусулман өзүнүн мүнөзүн, адебин, насабын жана коомдогу ордун ойлонуп, жакшы жакка өзгөртүүгө аракет кылышы керек.
• Курандын эскертүүлөрү – бул Аллахтын ырайымы, ал аркылуу адам өзүн оңдоп, бейишке жетүүгө умтулат.