Qələm surəsi — Ayə 16

1) Bəzi sözlərin izahı:

• سَنَسِمُهُ (sənasimuhu): "Biz onun üzərinə nişan qoyacağıq" deməkdir. Ərəb dilində "vəsm" kökündən gəlir və bir şeyə daimi bir işarə vurmaq, damğa basmaq mənasını daşıyır.
• الْخُرْطُوم (əl-xurtum): Bu söz əsasən filin xortumu üçün işlədilsə də, ərəb dilində insanın burnuna da məcazi olaraq "xortum" deyilir. Burada insanın burnu nəzərdə tutulur və bu ifadə təhqir və kiçiltmə mənası daşıyır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, haqqı inkar edən və Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) qarşı təkəbbürlə davranan kimsələrə qarşı ciddi bir xəbərdarlıqdır. Uca Allah buyurur ki, o kimsənin burnunun üzərinə silinməyən bir nişan qoyacaq — elə bir nişan ki, onu hər yerdə rüsvay edəcək və insanların gözündə alçaldacaq. Bu, onun təkəbbürünün və küfrünün əvəzi olaraq verilən bir cəzadır.

Bəzi müfəssirlər bu nişanın Qiyamət günü veriləcəyini, bəziləri isə dünyada da onun üzərində bir ləkə, bir biabırçılıq əlaməti olacağını bildirmişlər. Hər halda, bu ifadə Allahın qüdrətini və ədalətini göstərir: kim Allaha və Onun Peyğəmbərinə qarşı təkəbbür göstərirsə, nəticədə zəlil olacaq.

Bu ayə bizə öyrədir ki, təkəbbür və inadkarlıq insanı yalnız rüsvayçılığa aparır. Əksinə, təvazökarlıq və itaət isə insanı ucaldır. Gəlin, Quranın bu xəbərdarlıqlarından ibrət götürək, Allaha sığınıb Onun yolunda sabit qalaq. Uca Allah bizi təkəbbürdən və küfrdən qorusun, bizə təvazö və iman nəsib etsin.