Haqqa surasi — Oyat 39

Kalimalarning ma’nolari:

• Mā lā tubṣirūn: Ko‘rmaydigan narsalaringiz, ya’ni ko‘z bilan ilg‘ab bo‘lmaydigan maxluqotlar va g‘ayb olamidagi narsalar.

Tafsir:

Alloh taolo o‘zining ulug‘ligi va qudratini isbotlash uchun ko‘radigan va ko‘rmaydigan barcha narsalarga qasamyod qilmoqda. Ya’ni, “Ko‘rayotgan narsalaringizga ham, ko‘rmaydigan narsalaringizga ham — ularning barchasiga qasamki, bu Qur’on Allohning kalomidir”, deya ta’kidlamoqda. Bu yerda “ko‘rmaydigan narsalar”dan murod — ko‘z ila ilg‘ab bo‘lmaydigan maxluqotlar, farishtalar, jinlar, osmonlar va yerning sirlari, inson idroki yetmaydigan g‘ayb olamidagi narsalardir. Alloh bu kabi narsalarga qasamyod qilib, Qur’onning haq ekanligini, uning shoir so‘zi yoki kohinlar sеhri emasligini, balki Robbil Olaminning so‘zi ekanligini tasdiqlaydi. Bu qasamyod insonni o‘ylashga, atrofidagi ko‘rinadigan va ko‘rinmaydigan olamlarning buyukligi haqida tafakkur qilishga chorlaydi.

Foydalar:

• Alloh taolo o‘z bandalariga Qur’onning haq ekanligini isbotlash uchun eng ulug‘ narsalar bilan qasamyod qiladi. Bu esa Qur’onga bo‘lgan ishonchni mustahkamlaydi va uning har bir harfi Alloh tomonidan nozil qilinganini yodga soladi.
• Inson faqat ko‘radigan olam bilan cheklanib qolmasligi, balki ko‘rmaydigan olamlarga ham imon keltirishi lozimligini o‘rgatadi. Bu imonning asosiy shartlaridan biridir.
• Ushbu oyat insonni o‘z atrofidagi maxluqotlarni kuzatishga, ularning yaratilishidagi hikmat va go‘zallikni anglashga undaydi. Bu esa Allohga bo‘lgan muhabbatni oshiradi.
• Qur’onning har qanday inson so‘zidan ustun ekanligi va uning ilohiy manbadan kelganligi haqidagi e’tiqodni mustahkamlaydi. Bu musulmonning hayotida Qur’onga amal qilishga bo‘lgan rag‘batini kuchaytiradi.