سوره اعراف — آیه 112

معانی کلمات:

• ساحر: کسی که به دانش و فنون سحر آگاه است و آن را انجام میدهد.
• علیم: بسیار دانا و ماهر در کار خود؛ در اینجا یعنی ساحری که در فن سحر تخصص و تبحر کامل دارد.

تفسیر آیه:

این بخشی از گفتوگوی فرعونیان با فرعون است؛ آنان برای مقابله با معجزه حضرت موسی (علیهالسلام) به او پیشنهاد دادند که ساحران زبردست و ماهر را از سراسر شهرها و آبادیهای مصر جمع کند تا در برابر سحر موسی بایستند. آنان گفتند: «این ساحرانِ چیرهدست و دانا را نزد تو خواهند آورد تا با فنون سحر خود، سحر موسی را خنثی کنند و تو را یاری دهند.» منظور آنان این بود که ساحرانی را برگزینند که در علم سحر کمنظیر و در فن خود استاد باشند، تا بتوانند با قدرت سحر خود، معجزه الهی را شکست دهند. اما غافل از آنکه سحر هرگز توان مقابله با قدرت خداوند را ندارد.

فواید و پیامهای آیه:

1. ناتوانی ساحران در برابر قدرت الهی: این آیه نشان میدهد که هر چقدر انسانها در فنون دنیوی خود ماهر و توانا باشند، در برابر قدرت بیپایان خداوند هیچکارهاند. ساحرانِ ماهر با تمام دانش خود نتوانستند در برابر معجزه موسی (علیهالسلام) کاری از پیش ببرند و سرانجام ایمان آوردند.
2. وسوسههای شیطانی و دسیسههای دشمنان: دشمنان حق همواره تلاش میکنند با جمعآوری نیروها و ابزارهای خود، جلوی گسترش دین خدا را بگیرند، اما خداوند نقشههای آنان را نقش بر آب میکند.
3. درس توکل بر خدا: مؤمن باید بداند که پیروزی نهایی از آنِ خداوند است و نباید از تجمع و توانمندی دشمنان هراس به دل راه دهد؛ چرا که خداوند یار و یاور بندگان مؤمن است.
4. عاقبت ساحران و دشمنان حق: کسانی که در برابر حق میایستند، سرانجام شکست میخورند و حتی بسیاری از آنان با دیدن حقیقت، به آن ایمان میآورند و از گمراهی نجات مییابند؛ چنانکه ساحران فرعون پس از مشاهده معجزه موسی (علیهالسلام) به سجده افتادند و ایمان آوردند.