سوره اعراف — آیه 78

معانی کلمات:

• الرَّجْفَةُ: زلزلهای شدید و سخت که زمین را به لرزه درمیآورد.
• جَاثِمِینَ: به روی زانوها و سینهها بر زمین افتاده و بیحرکت؛ کنایه از هلاک و مرگ کامل.

تفسیر آیه:

پس از آنکه قوم صالح (علیهالسلام) با سرکشی و تکبر، ناقهی خدا را پی کردند و عذاب را به تمسخر خواستار شدند، وعدهی الهی فرا رسید. زلزلهای سهمگین و هراسناک آنان را در برگرفت؛ چنان که دلهایشان از شدت وحشت از هم گسست و جان باختند. صبحگاهان، همگی در خانههای خود به روی زانوها و سینهها بر زمین افتاده بودند و اثری از حیات در آنان نبود؛ نه کسی توانست بگریزد و نه کسی از آن هلاکت رهایی یافت. این چنین، آن قوم مغرور که خود را توانمند و پیروز میپنداشتند، به خواری و نابودی کامل دچار شدند و سرایشان به گورستان آنان تبدیل گشت.

فواید و پیامهای آیه:

• سنت الهی بر این است که عذاب، پس از اتمام حجت و بیان حق، دامن کافران و مستکبران را میگیرد؛ پس هیچ کس از قدرت خداوند در امان نیست.
• زلزله و عذابهای طبیعی، نشانهای از قدرت بیپایان پروردگار است و باید انسان را به خضوع و فروتنی در برابر او وادارد.
• عاقبت تکبر و استهزای پیامبران و انبیای الهی، ذلت و نابودی است؛ در حالی که صبر و ایمان، مایهی نجات و سربلندی است.
• این آیه هشداری است برای همهی انسانها که از سرنوشت پیشینیان عبرت بگیرند و به جای لجاجت، در برابر حق تسلیم شوند تا مشمول رحمت الهی گردند.