Аль-Мааридж сүресі — Аят 36

1. Сөздердің мағынасы:

• فَمَالِ — «Сонда не болды?», «не себептен?» деген мағынадағы сұрақ.
• الَّذِينَ كَفَرُوا — «Күпірлік еткендер», яғни Аллаға және Пайғамбарға сенбеген адамдар.
• قِبَلَكَ — «Саған қарай», «сенің жағыңа қарай».
• مُهْطِعِينَ — «Асығып келе жатқандар», «мойындарын созып, көздерін тіккендер».

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Мұхаммед! Сенің айналаңа жиналған күпірлік еткен адамдарды не нәрсе итермеледі? Олар саған қарай асығып, мойындарын созып, көздерін саған тігіп тұр. Олар оң жақтарыңнан да, сол жақтарыңнан да топ-топ болып жиналып, сен айтқан уағызды тыңдап, таңырқап, араларында әңгімелесіп жатыр. Олардың бұлайша саған қарай ұмтылуының себебі неде? Олар сені жалғанға шығарып, сенің хабарыңды жоққа шығару үшін келген. Олардың бұл қылығы сенің шақыруыңның шындығын мойындамаудан туындаған әрекет.

Бұл аятта Алла Тағала күпірлік еткендердің Пайғамбарға (с.а.с.) деген қатынасын сипаттайды: олар оған қарсы тұру үшін, оны жалғанға шығару үшін асығып, топтасып келеді. Бірақ олардың бұл әрекеті оларға ешқандай пайда әкелмейді, өйткені олар Алланың жолынан адасқандар.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят күпірлік еткендердің Пайғамбарға (с.а.с.) деген қарсылығының қаншалықты бекер екенін көрсетеді. Олар қанша асығып, топтасып келгенімен, шындыққа тосқауыл бола алмайды.
• Аят мұсылмандарға сенімдерінде берік болуды, қарсыластардың көптігіне немесе олардың әрекеттеріне қарап қорықпауды үйретеді. Шындық әрқашан жеңеді.
• Ислам діні адамдарды шындыққа шақырады, ал күпірлік еткендердің әрекеттері олардың ішкі босдығын және шындықтан қашуын көрсетеді. Бұл мұсылмандардың иманын нығайтып, Исламның ақиқат екендігіне деген сенімдерін арттырады.
• Аят адамдарды ойлануға шақырады: неге кейбіреулер шындыққа қарсы тұрады? Олардың бұл әрекеті өздеріне зияннан басқа ештеңе әкелмейді. Ал Ислам — бейбітшілік пен тура жолдың діні.