Аль-Кияма сүресі — Аят 38

1. Сөздердің мағынасы:

• عَلَقَةً (алақа): Ұрықтанғаннан кейінгі кезеңдегі ұйыған қан тәріздес қою зат.
• فَخَلَقَ (фахалақа): Содан кейін Аллаһ оны жаратты, яғни адам баласының денесін қалыптастырды.
• فَسَوَّىٰ (фасаууа): Оның мүшелерін реттеп, теңестіріп, толық әрі үйлесімді бейнеде жаратты.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ Тағала бұл аятта адам баласының жаратылу сатыларын еске салады. Адам алдымен ұрық тамшысы болды, кейін ол ұйыған қан тәріздес қою затқа (алақаға) айналды. Содан соң Аллаһ оны жаратып, дене мүшелерін, бейнесін реттеп, үйлесімді әрі кемелді түрде қалыптастырды. Осылайша әлсіз бір тамшыдан толыққанды адам пайда болды.

Бұл жаратылу барысы адамның өз бетімен пайда болмағанын, керісінше, әр кезеңде Жаратушының құдіретімен жаратылғанын көрсетеді. Адамды осындай кемелді бейнеде жаратқан Аллаһ, әлбетте, оны қайта тірілтуге де құдіретті. Сондықтан аят ақиретті теріске шығаратындарға ой салуды, жаратылу кезеңдеріне назар аударуды мақсат етеді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһтың құдіреті шексіз: Ол бір тамшы судан толыққанды адамды жаратты, сондықтан қайта тірілту Оған қиын емес.
• Адам өзінің жаратылу тарихын ойлап, Аллаһтың рақымы мен даналығын мойындауы керек.
• Әрбір адам баласы Аллаһтың ерекше жаратуының нәтижесі — бұл адамға құрмет пен жауапкершілік жүктейді.
• Жаратылу кезеңдеріндегі үйлесімділік Аллаһтың даналығына дәлел, бұл иманды нығайтады.
• Ақиретке сену — Аллаһтың құдіретіне сенудің табиғи жалғасы; Ол жаратқан сияқты, қайта тірілтуге де қабілетті.