Аль-Кияма сүресі — Аят 39

1. Сөздердің мағынасы:

• فَجَعَلَ — сонда жасады, пайда қылды.
• مِنْهُ — одан, яғни адамның өзінен шыққан нұтфадан (ұрық суынан).
• الزَّوْجَيْنِ — екі түрді, екі жұпты.
• الذَّكَرَ — еркек жынысын.
• الْأُنثَىٰ — әйел жынысын.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ Тағала адам баласын жоқтан жаратып, оны әуелі әлсіз бір тамшы ұрық суынан жаратты. Сосын оны кезең-кезеңімен толық адам бейнесіне келтіріп, мүшелерін мөлшерлеп, түр-тұлғасын келісті етіп жаратты. Осы жаратылған адамнан екі түрлі жынысты — еркек пен әйелді пайда қылды. Яғни бір ғана ұрықтан, бір ғана жаратылыс бастауынан екі түрлі жаратылыс жасады: бірі еркек, екіншісі әйел. Бұл — Аллаһтың құдіретінің айқын дәлелі. Өйткені осынау кішкентай, әлсіз нәрседен толық адамды жаратып, одан екі түрлі жынысты шығарған Аллаһ, әлбетте, өлген адамдарды қайта тірілтуге де қабілетті. Бұл аят адамның өз жаратылысына ой жүгіртіп, өзінің қалай жаратылғанын ойлап, сонымен бірге қиямет күніндегі қайта тірілуге сенуіне шақырады.

1. Алынатын ғибраттар:

• Аллаһ Тағаланың құдіреті шексіз. Ол бір тамшы ұрықтан толық адамды жаратып, одан еркек пен әйел деген екі түрлі жынысты пайда қылды. Осындай құдірет иесі өлгендерді қайта тірілтуге әбден қабілетті.
• Адам баласы өзінің жаратылысы жайында ойланып, Аллаһтың берген нығметтеріне шүкір етуі керек. Өйткені адамның жаратылуының өзі — Аллаһтың ұлы мейірімі мен даналығының көрінісі.
• Бұл аят адамды қайта тірілуге, яғни ақырет күніне сенуге шақырады. Жаратушының осындай күрделі жаратылысты жасауға қабілетті болуы — қиямет күнінің хақ екендігінің айқын дәлелі.
• Ислам діні еркек пен әйелдің бірдей жаратылғанын, екеуі де Аллаһтың құдіретімен жаратылған жаратылыс екенін ұғындырады. Бұл — адамзаттың теңдігі мен қадір-қасиетінің негізі.
• Құран Кәрімнің әрбір аятында адамды ойландыратын, иманға бастайтын терең ғибраттар бар. Осы аят арқылы адам Аллаһтың құдіретін мойындап, Оған сенім артып, өмірін Оның разылығы үшін өткізуге ұмтылады.