Qiyoma surasi — Oyat 39

Kalima ma'nolari:

• az-zavjayn: ikki tur, ikki juftlik.
• az-zakar: erkak.
• al-untha: ayol.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo insonning yaratilish bosqichlarini eslatib, o'z qudratini namoyon qilmoqda. Ushbu oyatning mazmuni shunday: Alloh taolo insonni zaif bir nutfadan (maniy) yaratdi, so'ng uni laxta qonga aylantirdi, keyin uni shakllantirib, eng go'zal suratda yaratdi. So'ngra o'sha insonning o'z jinsidan ikki tur — erkak va ayolni yaratdi. Ya'ni, inson naslining davomi uchun erkak va ayol zotini paydo qildi. Bu yaratilish jarayonini eslatishdan maqsad — insonni o'ylashga chorlash: agar Alloh taolo insonni yo'qlikdan yaratib, unga shakl-u shamoyil berib, erkak va ayol qilib yaratgan bo'lsa, demak, u o'liklarni qayta tiriltirishga ham qodirdir. Qiyomat kunini inkor etuvchi kishi mana shu yaratilish haqiqatlariga nazar solsin — o'sha qudratli Zot o'limdan keyin qayta tiriltirishga ham albatta qodirdir.

Foydalar:

1. Alloh taoloning qudrati cheksizdir — U insonni zaif nutfadan bosqichma-bosqich yaratib, eng mukammal shaklda paydo qilgan. Bu bizni Yaratganimizning buyukligi haqida chuqur o'ylashga undaydi.
2. Erkak va ayolning yaratilishi — Allohning hikmati va rahmatining belgisidir. Bu ikki jins bir-birini to'ldiradi, ular o'rtasida mehr-oqibat va naslning davomiyligi Allohning inoyatidir.
3. Qiyomatga ishonch — insonning yaratilishidagi bu mo''jizaviy jarayon qayta tirilishning haq ekanligiga dalildir. Kimki birinchi yaratilishga qodir bo'lgan Zot, ikkinchi yaratilishga ham qodirdir.
4. Inson o'z yaratilishini eslab, kamtarlik qilishi va Allohga shukr qilishi lozim — chunki u o'z kuchi bilan emas, balki Allohning irodasi bilan bu dunyoga kelgan.