Fəcr surəsi — Ayə 21

1) Bəzi sözlərin izahı:

• كَلَّا (kəllə): “Xeyr, heç də belə deyil!” mənasında olub, əvvəlki ayələrdə bəhs edilən yanlış əməlləri rədd etmək və qarşıdakı ciddi xəbərdarlığa diqqət çəkmək üçün işlədilir.
• دُكَّتِ (dükkət): “Dümdüz edildi, yer üzündən silindi, dağıdıldı” deməkdir.
• دَكًّا دَكًّا (dəkkən dəkkə): “Təkrar-təkrar, qat-qat, ardıcıl olaraq” mənasındadır. Yəni yer bir dəfə yox, dəfələrlə sarsılacaq və tamamilə dümdüz ediləcək.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə insanları oyanmağa çağıran ciddi bir xəbərdarlıqdır. Uca Allah buyurur: “Xeyr, heç də belə deyil!” Yəni insanların dünyada etdikləri yanlış əməllər, haqsızlıqlar, mal-dövlətə aldanıb axirəti unutmaları əsla doğru deyil və belə davam edə bilməz.

Sonra Allah qiyamətin dəhşətli mənzərəsindən xəbər verir: Elə bir gün gələcək ki, yer üzü şiddətlə silkələnəcək, dağlar yerlə-yeksan olacaq, üzərindəki bütün binalar, qurduqları hər şey bir-bir dağılacaq və yer tamamilə dümdüz hala gələcək. Bu, bir dəfəlik deyil — təkrar-təkrar, qat-qat baş verəcək. İnsanın öz gücünə, sərvətinə, tikdiyi saraylara bel bağlaması o gün heç bir fayda verməyəcək.

Bu ayə bizə xatırladır ki, dünya həyatı keçicidir; burada qurduğumuz hər şey bir gün yox olacaq. Əsl ağıl sahibi isə elə insandır ki, bu fani dünyanı əbədi axirət üçün bir hazırlıq meydanı bilir. Gəlin bu xəbərdarlığı ciddi qəbul edək, qəlbimizi Allaha yönəldək, yaxşı əməllər etməkdə bir-birimizlə yarışaq. Çünki o böyük gün gəldiyində heç kimə bir anlıq belə möhlət verilməyəcək və hər kəs yalnız etdiyi əməllərlə qarşılaşacaq.