Sure Yûnus — Ayet 31

Kelime Anlamları:

• Er-Rızk (الرزق): Rızık vermek, nimetlendirmek, ihtiyaçları karşılamak.
• Yemlikü (يملك): Sahip olmak, hükmü altında bulundurmak, kontrol etmek.
• Es-Sem'a ve'l-Ebsâr (السمع والأبصار): İşitme duyusu ve görme duyuları (gözler).
• Yuhricü'l-Hayye mine'l-Meyyit (يُخرج الحي من الميت): Ölüden diriyi çıkarmak (örneğin; tohumdan bitki, yumurtadan kuş, nutfeden insan).
• Yuhricü'l-Meyyite mine'l-Hayy (يُخرج الميت من الحي): Diriden ölüyü çıkarmak (örneğin; insandan nutfe, kuştan yumurta).
• Yüdebbiru'l-Emr (يدبر الأمر): İşleri düzenlemek, yönetmek, takdir etmek ve idare etmek.
• Tettekun (تتقون): Korkmak, sakınmak, Allah'ın azabından korunmak için O'na itaat etmek.

Tefsir:

Ey Resul! Bu müşriklere sor ve onları düşünmeye sevk et: "Size gökten yağmuru indirip rızkınızı veren, yerden de çeşit çeşit bitkiler, meyveler ve madenler çıkararak sizi ve hayvanlarınızı besleyen kimdir?" Bu sorunun cevabı apaçıktır. Hiçbir putun, heykelin veya aracının böyle bir gücü yoktur. Rızkı veren yalnızca Allah'tır.

Sonra onlara sor: "Şu işitme duyunuza ve gözlerinize kim sahiptir? Onları kim yarattı, kim kontrol ediyor? Bu duyular olmadan hayatın tadını alabilir miydiniz?" Evet, kulakları ve gözleri yaratan, onlara işitme ve görme kabiliyeti veren yalnızca Allah'tır. İnsan bu duyuların kıymetini ancak kaybettiğinde anlar; bu da Allah'ın büyük bir lütfudur.

Ve yine sor: "Ölüden diriyi, diriden ölüyü kim çıkarıyor?" Tohumdan yeşeren bitki, yumurtadan çıkan civciv, nutfeden oluşan insan... Ve insandan çıkan nutfe, kuştan çıkan yumurta... Bu dönüşümleri, bu hayat ve ölüm döngüsünü kim yönetiyor? Bunu yapan ancak hayatı ve ölümü elinde tutan Allah'tır.

Son olarak sor: "Göklerdeki ve yerdeki bütün işleri kim düzenliyor? Güneşi, ayı, yıldızları, mevsimleri, geceyi ve gündüzü kim idare ediyor? Sizin işlerinizi, rızıklarınızı, doğumunuzu, ölümünüzü kim takdir ediyor?" Bütün bu kâinatın düzeni, şaşmaz bir ölçüyle işleyen bu sistem, elbette ki her şeyi hikmetle yöneten Allah'ındır.

Ey Muhammed! Onlara bu soruları sorduğunda, vicdanları bunu inkâr edemeyecek ve ister istemez "Bunları yapan Allah'tır" diyeceklerdir. Çünkü bu gerçek, onların içlerinde kökleşmiş bir bilgidir; putların hiçbirinin bu işlere karışamayacağını bilirler.

İşte o zaman sen de onlara de ki: "Madem bunları yapanın Allah olduğunu biliyorsunuz, öyleyse neden O'ndan korkmuyorsunuz? Neden O'na ortak koşmaktan sakınmıyorsunuz? O'nun azabından çekinip, yalnızca O'na ibadet etmiyorsunuz?"

Bu ayet, insanın vicdanına hitap eden, onu düşünmeye ve akletmeye davet eden muhteşem bir delildir. Ey insan! Etrafına bir bak; her yerde Allah'ın rahmetinin izleri var. Seni besleyen, sana göz veren, kulak veren, sana hayat veren O'dur. O halde O'na şükret, O'na yönel ve O'ndan kork. Çünkü kurtuluş, ancak O'na teslim olmakla mümkündür. Bu sorular, kalbi yumuşatan, imanı tazeleyen ve insanı Yaratıcısına bağlayan ilahî bir davettir. Ne mutlu bu davete icabet edip, Allah'tan hakkıyla korkanlara!