Yusuf surasi — Oyat 84

Kalimalarning ma'nolari:

• تَوَلَّى: yuz o'girdi, ulardan ayrildi.
• يَا أَسَفَى: "Ey hasratim, ey qayg'urganim!" – bu nido hasrat va afsus-nadomatni ifodalaydi.
• ابْيَضَّتْ عَيْنَاهُ: ko'zlarining qorachig'i oqardi, ya'ni ko'rish qobiliyatini yo'qotdi.
• كَظِيمٌ: qayg'usini ichiga yutgan, o'zida saqlagan, tashqariga chiqarmaydigan.

Tafsir:

Yaqub alayhissalom o'g'illarining Yusuf haqidagi so'zlaridan va ularning beparvoligidan ranjib, ulardan yuz o'girdi va ular bilan gaplashishni istamadi. Uning qalbi o'g'li Yusufning ayrilig'i bilan to'lib-toshgan edi. Shunda u: "Ey Yusuf uchun hasratim, ey uning uchun qayg'urganim!" – deb nido qildi. Bu uning yuragidagi chuqur dard va alamning ifodasi edi.

Uzoq vaqt davomida yig'lash va qayg'u uning ko'zlariga shunchalik ta'sir qildiki, ko'zlarining qorachig'i oqarib, ko'rish qobiliyatini yo'qotdi. Shunga qaramay, u o'z qayg'usini yashirar, hech kimga ochmas, faqat Allohga shikoyat qilardi. U o'zini tutib, sabr qilardi, lekin ichi alam va hasratga to'lgan edi. Bu uning Yusufga bo'lgan cheksiz muhabbati va sabr-bardoshining naqadar buyukligini ko'rsatadi.

Foydalar va saboqlar:

1. Ota-onaning farzandiga bo'lgan muhabbati tabiiy va pokiza tuyg'udir. Bu muhabbat ularning qalbida Allohning in'omi sifatida joylashgan.
2. Qayg'u va musibatlarda sabr qilish, ularni faqat Allohga shikoyat qilish – mo'minning go'zal xulqidir. Yaqub alayhissalom o'z dardini yashirib, faqat Allohga ochgani bizga ibratdir.
3. Inson qalbidagi sevgi va sadoqat, hatto yillar o'tib ham, haqiqiy bo'lsa, so'nmaydi. Bu esa insoniy munosabatlarning qadrini oshiradi.
4. Musibat va sinovlar insonni Allohga yaqinlashtiradi, sabr va tavakkulni mustahkamlaydi. Yaqub alayhissalomning hayoti buning yorqin namunasidir.
5. Qayg'u va hasratni yashirish, boshqalarga og'irlik qilmaslik – oliyjanob axloqdir. Biroq, bu yashirish Allohga shikoyat qilishdan to'smaydi, chunki bandaning yagona panohi Allohdir.