İsrâ Suresi — Ayet 35

Kelime Anlamları:

• el-Keyl (الكَيْل): Ölçekle ölçmek, hacim ölçüsüyle tartmak.
• el-Kıstâs (القِسْطَاس): Terazi, ölçü aleti, mizan.
• el-Müstakîm (المُسْتَقِيم): Doğru, düzgün, adaletli, eğriliği olmayan.
• Te'vîl (تَأْوِيلًا): Sonuç, akıbet, işin varacağı yer.

Tefsir:

Ey iman edenler! Allah Teâlâ, ticaret ve günlük hayatınızdaki muamelelerde size en güzel ahlakı emrediyor. İnsanlarla alışveriş yaptığınızda, onlara bir şey ölçüp verdiğinizde ölçeği tam doldurun, eksik ölçmeyin. Bir şey tarttığınızda ise, doğru ve adaletli teraziyle tartın; teraziyi eğip bükmeyin, hile yapmayın. Bu, hem dünyanız hem de ahiretiniz için en hayırlı olandır.

Bu emir, sadece ticari bir kural değil; aynı zamanda kulun Rabbiyle olan ilişkisinin de bir yansımasıdır. Çünkü ölçüde ve tartıda dürüst olmak, imanın olgunluğunun ve güzel ahlakın bir göstergesidir. Kim bu konuda hassas davranırsa, Allah katında değerli bir konuma ulaşır. Zira Allah, hakkı gözetenleri sever.

Bu âyetin işaret ettiği gibi, ölçü ve tartıda adaletli olmak; kişinin dünyada itibarını artırır, rızkına bereket getirir ve toplumda güvenilir bir insan olmasını sağlar. Ahirette ise bu davranış, kişinin lehine şahitlik eder ve onu hesap gününde kurtuluşa erdirir. Nitekim Peygamber Efendimiz (s.a.v.) de "Ölçüyü tam yapın ki rızkınızda bereket olsun" buyurarak bu konunun önemini vurgulamıştır.

Unutmayalım ki, kul hakkı konusunda en çok dikkat edilmesi gereken hususlardan biri de alışverişteki dürüstlüktür. Ölçüde ve tartıda hile yapmak, hem dünyada hem ahirette büyük bir vebaldir. Bu sebeple, her Müslüman, alışverişinde Allah'ın huzurunda olduğunu bilerek hareket etmeli ve "Bu davranışımın sonu ne olacak?" diye düşünmelidir. İşte bu bilinç, kişiyi hem dünyada huzura hem de ahirette kurtuluşa götüren en güzel yoldur.