Аль-Исра сүрәсе — Аять 42

Сүзләрнең мәгънәләре:

• لَابْتَغَوْا — алар эзләр иделәр, юл күзләр иделәр.
• ذِي الْعَرْشِ — Гарш (Олы Тәхет) иясе, ягъни Аллаһ.
• سَبِيلًا — юл, чара.

Аять тәфсире:

Ий Мухәммәд галәйһиссәләм, син мөшрикләргә әйт: әгәр дә Аллаһ белән бергә башка илаһлар булса иде, аларның ялган сүзләрендәге кебек, ул вакытта бу илаһлар, әлбәттә, Гарш иясе булган Аллаһка каршы юл эзләр иделәр — Аның хакимиятенә каршы чыгарга, Аның белән көч сынашырга тырышырлар иде. Бу — дөнья патшаларының бер-берсенә каршы көрәшүенә охшаш. Әмма без күрәбез ки, барлык галәмнәрдә тәртип һәм бердәмлек хөкем сөрә, бер генә илаһның да эзе юк. Әгәр берничә илаһ булса иде, һәркайсы үз хакимиятен урнаштырырга тырышыр, бәхәсләр һәм таркаулык килеп чыгар иде. Бу хәлнең булмавы — Аллаһның берлегенә иң зур дәлил.

Аятьтән алынган файдалар:

• Аллаһның берлеге — акыл һәм фитрәт (табигать) дәлилләре белән расланган хакыйкать. Бердәм тәртип — бердәм Идарәченең булуын күрсәтә.
• Мөшрикләрнең Аллаһка иптәш кушулары — акылсызлык һәм ялган, чөнки аларның үз дәгъвалары буенча да берничә илаһ булса, алар арасында низаг чыгар иде.
• Бу аять мөселманнарның иманын ныгыта: безнең Раббыбыз — бер, Аның тиңдәше юк, шуңа күрә без Аңа гына гыйбадә кылабыз һәм Аңа гына таянабыз.
• Кеше үзенең гыйбадәтен, догаларын, өметен бер генә Аллаһка юнәлтергә тиеш, чөнки Аның хакимияте бөтен нәрсәне колачлый, һәм Аңа каршы чыгарга көче җиткән берәү дә юк.