سوره کهف — آیه 87

معانی کلمات:

• ظَلَمَ: در اینجا به معنای شرک ورزیدن و کفر به خدای متعال است.
• نُکْرًا: عذابی بسیار سخت، زشت و وحشتناک که مانند آن دیده نشده است.

تفسیر آیه:

ذوالقرنین در پاسخ به قوم خود فرمود: اما کسی که به خود ستم کند و پس از دعوت ما به سوی حق، بر شرک و کفر خود اصرار ورزد، در دنیا او را مجازات خواهیم کرد و کیفر او کشتن خواهد بود. سپس در روز قیامت به سوی پروردگارش بازگردانده میشود و خداوند او را عذابی سخت و وحشتناک در آتش جهنم خواهد داد که هیچکس توان تصور آن را ندارد. این عذاب، نتیجهی ظلم و ستمی است که او در دنیا نسبت به خود روا داشته است.

فواید و پیامهای آیه:

1. عدالت و دادگستری از اصول اساسی حکومت اسلامی است؛ ذوالقرنین به عنوان یک حاکم صالح، ستمکاران را مجازات میکند و این نشان میدهد که حکومت باید در برابر ظلم و فساد بایستد.
2. کیفرهای دنیوی هرچند شدید باشند، در برابر عذاب آخرت ناچیزند؛ بنابراین انسان باید از گناه و شرک بپرهیزد تا از عذاب جاودانه رهایی یابد.
3. خداوند نسبت به بندگان خود ستم نمیکند؛ هر عذابی که در دنیا و آخرت رخ میدهد، نتیجهی اعمال خود انسان است. این آیه ما را به مسئولیتپذیری در برابر اعمال خویش دعوت میکند.
4. ایمان به معاد و روز بازگشت به سوی خدا، انگیزهای قوی برای ترک گناه و انجام اعمال صالح است؛ چرا که هیچ عملی بدون پاداش یا کیفر نخواهد ماند.
5. دعوت به خیر و اصلاح، همراه با برخورد قاطع با مفسدان، روشی است که در سیرهی صالحان و اولیای الهی دیده میشود و الگویی برای جامعهی اسلامی است.