Марьям сүресі — Аят 38

1. Сөздердің мағынасы:

• أَسْمِعْ بِهِمْ وَأَبْصِرْ — «Олардың естуі мен көруі қандай күшті!» Бұл араб тіліндегі таңырқау (тағажжуб) түріндегі сөйлем, яғни қиямет күні олардың есту және көру қабілеттері өте өткір болады дегенді білдіреді.
• يَوْمَ يَأْتُونَنَا — «Олар Бізге келетін күні», яғни қиямет күні Аллаһтың алдына тұратын күн.
• الظَّالِمُونَ — «залымдар», яғни өздеріне келген ақиқатты жоққа шығарып, күнәһарлық жасаған адамдар.
• ضَلَالٍ مُّبِينٍ — «анық адасу», яғни тура жолдан айқын тайғандық.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят қиямет күнінің ақиқатын және залымдардың сол күнгі халін суреттейді. Қиямет күні олар Аллаһтың алдына келгенде, олардың есту және көру қабілеттері өте өткір болады — олар сол кезде бұрын естімеген нәрселерін естиді, көрмеген нәрселерін көреді. Алайда бұл есту мен көру оларға ешқандай пайда бермейді, себебі сол сәтте сену мен тәубе ету уақыты өтіп кеткен болады. Олар шындықты анық көріп, естіп тұрса да, бұл енді оларды азаптан құтқара алмайды.

Ал осы дүниеде, яғни өмір сүріп жатқан уақытта, залымдар тура жолдан анық адасып жүр. Оларға Аллаһтың елшілері мен кітаптары арқылы тура жол көрсетілгенімен, олар оны қабылдамай, өздерінің әділетсіздіктерінде жалғастыра береді. Олар ақиқаттан бет бұрып, ақыретке дайындық жасамайды. Осылайша, олар дүниеде адасуда болып, ақыретте шындықты көрген кезде бұл көру оларға пайда бермейтін болады.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ақыреттегі шындықты еске сақтау: Бұл аят бізге қиямет күні әркім шындықты анық көретінін, бірақ сол кезде көрудің пайдасы болмайтынын ескертеді. Сондықтан біз осы дүниеде-ақ ақиқатты қабылдап, тура жолда болуымыз керек.
• Уақыттың құндылығын білу: Дүниеде тәубе ету мен жақсылық жасау мүмкіндігі бар. Ақыретте бұл мүмкіндік жоқ. Сондықтан әр сәтті игілікке пайдалану — ақылдылықтың белгісі.
• Адасудан сақтану: Залымдардың адасуы — олардың өз қалауларына еріп, ақиқаттан бет бұрғанының салдары. Біз Құран мен Пайғамбар (с.а.с.) жолын ұстанып, анық адасудан сақтануымыз керек.
• Исламның ақиқатқа бастауы: Ислам — адамды тура жолға салатын, дүние мен ақыретте бақытқа жеткізетін жалғыз дін. Бұл аят бізді Исламның нұрына ұмтылуға, Құранды оқып, одан ғибрат алуға шақырады.
• Аллаһтың әділдігі: Аллаһ залымдарға да тура жолды көрсетті, бірақ олар өздері таңдады. Бұл — Аллаһтың әділдігінің көрінісі. Біз де өз таңдауымыз үшін жауапты екенімізді ұғынуымыз керек.