સૂરા અલ-બકરા — આયત 171

શબ્દોની સમજૂતી:

• يَنْعِقُ (યન્'અકુ): પોતાનાં ઢોરને બોલાવવા માટે પોતાનો અવાજ ઊંચો કરીને બૂમ પાડવી, હાંકવું.
• دُعَاءً (દુઆઅન): પોકાર, બોલાવવું.
• نِدَاءً (નિદાઅન): સાદ, પોકાર, બૂમ.
• صُمٌّ (સુમ્મુન): બહેરા લોકો (એકવચન: أَصَمّ).
• بُكْمٌ (બુક્મુન): મૂંગા લોકો (એકવચન: أَبْكَم).
• عُمْيٌ (ઉમ્'યુન): આંધળા લોકો (એકવચન: أَعْمَى).

આયતની તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા આ આયતમાં કાફિરોની હાલતનું એક ઉદાહરણ આપે છે. જે રીતે એક ગોવાળ પોતાનાં ઢોર-બકરીઓને બોલાવવા માટે બૂમો પાડે છે અને હાંકે છે, પરંતુ એ ઢોરો ફક્ત અવાજ અને પોકાર સાંભળે છે, તેના શબ્દોનો અર્થ સમજી શકતાં નથી — બસ એટલું જ સમજે છે કે કોઈ તેમને બોલાવી રહ્યું છે. તે જ પ્રમાણે, નબી (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વ સલ્લમ) કાફિરોને ઈમાન અને હિદાયત તરફ બોલાવે છે, પણ તે લોકો તેમના શબ્દોનો સાચો અર્થ સમજતા નથી અને તેનાથી ફાયદો ઉઠાવતા નથી. તેઓ ફક્ત બહારનો અવાજ સાંભળે છે, પણ તેનાથી તેમને કોઈ લાભ થતો નથી.

આ પછી અલ્લાહ તઆલા તેમની ત્રણ ખામીઓ દર્શાવે છે: તેઓ બહેરા છે — એટલે કે સત્યને એવી રીતે સાંભળતા નથી કે જેથી તેમને ફાયદો થાય; તેઓ મૂંગા છે — એટલે કે સત્ય બોલવાને માટે તેમની જીભો થીજી ગઈ છે; અને તેઓ આંધળા છે — એટલે કે સત્યના સ્પષ્ટ પુરાવાઓ અને નિશાનીઓને તેમની આંખો જોતી નથી. આ કારણથી તેઓ તે હિદાયતને સમજી શકતા નથી જે તરફ તેમને બોલાવવામાં આવે છે, અને તેમની બુદ્ધિનો ઉપયોગ પણ તે રીતે કરતા નથી જે તેમને ફાયદો પહોંચાડે.

આયતમાંથી મળતા ફાયદા અને શીખ:

1. કુરઆનની સમજણ એ અલ્લાહની મોટી નેઅમત છે: જે લોકો કુરઆન સાંભળે, સમજે અને તેના પર અમલ કરે છે, તેઓ ખરેખર સૌભાગ્યશાળી છે. આ આયત આપણને શીખવે છે કે ફક્ત સાંભળવું પૂરતું નથી, પણ સમજવું અને માનવું જરૂરી છે.
2. હિદાયત અલ્લાહના હાથમાં છે: નબી (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વ સલ્લમ) જેટલા પણ પ્રયત્ન કરે, જેના દિલ પર અલ્લાહ ઈમાનનો દરવાજો ખોલે તે જ હિદાયત પામે છે. આનાથી આપણે શીખીએ છીએ કે દિલની સફાઈ અને અલ્લાહ સમક્ષ નમ્રતા દાખવવી જોઈએ.
3. ઇસ્લામનો સંદેશ સૌથી સુંદર છે: આ આયતમાં જે રીતે સત્યને સ્વીકારવાની વાત કરવામાં આવી છે, તે દર્શાવે છે કે ઇસ્લામ એ સમજદારી અને વિચારવાનો ધર્મ છે. જે વ્ય